Çocuklar Kitaplar Ejderhalar

Bu bölümümüzde çocuk edebiyatında aşk konusunu ele alıyoruz. Çocukluk aşklarımızdan yola çıkıyor, sevgiyi yücelten bir çocuk kitabı ile çocukluğumuza sarılıyoruz. Kanatlar olmadan uçmak aşktandır diyor, gökteki kuşlara selam ediyoruz.

Mağara Sahibi: Güzin Öztürk

Konuk Ejderha: Dilge Güney

Kitap: Kuşa Dönüştüğüm Gün

Bu hafta podcastimizde çocuk kitaplarına sızan dünya görüşlerini konuşuyoruz. Her kitap, yaratıcısının niyetinden bağımsız olarak dünyayı algılayış biçiminden izler taşır. Hayvanat bahçelerinden cinsiyet temsiline, çizerin reflekslerinden renk paletine kadar her seçim bir duruşu yansıtır mı?

Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar

Misafir Ejderha: Züleyha Ersingün

Bölüm Kitabı:Sular Altında-Mariajo Ilustrajo

Bu bölümde, her okurun biricik olduğunu da gözeterek, "bizi hangi kitaplar oturduğumuz yerden hangi sebeplerle kaldırır?" sorusu etrafında gezindik. Kimi zaman ilham veren, yeni fikirler uyandıran, kimi zaman rahatsız eden, kimi zaman ise eski okumalara döndüren bu kitaplar; çocukları farklı anlatım teknikleri ve konularla buluşturma fikrini de tartışmaya açıyor.

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Konuk Ejderha: Güzin Öztürk

Kitap: Balıkları Öldüren Kadın, Clarisse Lispector

Çevirmen: Emrah İnce

Bu bölümde çocukluğun ülkesine gidiyor, çocukların soruları ile renklenen dünyamızı seyre dalıyoruz. Değişen dünyada Kum Kurdu’ndan ilham alarak çocukluğun ve çocukluğun ülkesinin edebiyata yansıyan taraflarını konuşuyoruz.  Kendi çocukluğumuz ile onların evrenine sevgi dolu bir selam gönderiyor, yaşasın çocuk edebiyatı diyoruz.

Mağara Sahibi: Güzin Öztürk

Konuk Ejderha: Züleyha Ersingün

Kitap: Kum Kurdu- Åsa Lind

Ebeveyn-çocuk ilişkisinde kitapların çok önemli bir yeri olduğuna inanıyoruz. Bu bölümümüzde kendi annelik deneyimimizden yola çıkarak, küçük yaşlardan itibaren kitap üzerinden çocuklarımızla nasıl iletişim kurduğumuzu, belli yanlarıyla epey zorlu bir süreç olan annelikten haz almanın yollarını ve etkileşimli kitaplardan bu süreçte nasıl faydalanılabileceğini konuştuk.

Kitap bahanesiyle, çocuklarının çocukluğuyla vedalaşmış iki annenin iç dökmesine ortak olmak isterseniz bu bölüm tam size göre.

Mağara sahibi: Dilge Güney

Konuk Ejderha: Güzin Öztürk

Kitap: Dedektif Samson - Katerina Gorelik/ Çevirmen: Ümit Mutlu

Çocuklar Kitaplar Ejderhalar’da bu hafta yükte hafif, pahada ağır kitapları konuşuyoruz. Az kelimeyle derin düşünceler sunan, fazlalıkları sayfanın dışında bırakan metinlerin nasıl parladığını birlikte göreceğiz. İdeal bir resimli çocuk kitabının kaç kelime olduğundan, metni ağırlaştıran şeylerden ve resim metin ilişkisinden bahsedeceğiz. Bölümün kitabı ise Jon Klassen’dan Bu Benim Şapkam Değil. Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar Misafir Ejderha: Dilge Güney Bölümün Kitabı: Bu Benim Şapkam Değil - Jon Klassen

Neden bazı kitaplar bize çok tanıdık gelir?

Neden bazı hikayeler yaşımız kaç olursa olsun içimizde bir yere dokunur?

Çocuklar Kitaplar Ejderhalar’da bu hafta çocuk edebiyatında arketipleri konuşuyoruz. Kahramanı, bilgeyi, gölgeyi, yolculuğu…

Jung’dan hareketle ve Momo başta olmak üzere Michael Ende metinlerini merkeze alarak arketiplerin çocukların iç dünyasında nasıl çalıştığını, kimliğini nasıl beslediğini ve neden iyi kitapların okuru öğretme kaygısına düşmeden dönüştürdüğünü konuşuyoruz. En önemlisi ise neden ille de gölgeyle karşılaşmak gerektiğini…

Mağara Sahibi: Züleyha Ersingün

Konuk Ejderha: Özge Bahar Sunar

Kitap : Momo- Michael Ende

Çocuklar Kitaplar Ejderhalar bu bölümde 42. İstanbul Kitap Fuarı’nda başlayan bir kükremeyi tüm dinleyicilerine ulaştırıyor. Çocuğun toplumsal konumuyla başlayan ejderha sohbetimiz, geçmişten günümüze çocuk edebiyatını eksilten, araçsallaştıran tabular ve bu tabuların kaynağıyla devam ediyor.

Çocuğu şekillendirilmesi gereken bir malzeme, edebiyatı bir eğitim aracı sanan; kendi korkularını ve doğrularını çocuğa dayatan tüm eşik bekçilerine sınırlarını ve görevlerini hatırlatıyoruz.

Çocuk aklını ve hakkını hiçe sayan tüm dayatmalara, umudu eksik etmeden karşı çıkıyor ve birlikte kükrüyoruz.

Mağara Sahibi: Züleyha Ersingün

Misafir Ejderhalar: Dilge Güney, Güzin Öztürk, Özge Bahar Sunar

Bu bölümde Pippi Uzunçorap'ın peşine düşüp toplumun bizlere biçtiği roller üzerine kafa yoruyoruz. Çocukluğunda bu çılgın kızdan güç almış iki ejderhanın gözünden, çocuk edebiyatında toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin izleri, yazarların sorumluluğu ve bu sorumluluğun sınırları üzerine tartışıyoruz. Eğer bize katılmak isterseniz uzun, renkli çoraplarınızı giyin ve sesi olabildiğince açın.

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Konuk Ejderha: Züleyha Ersingün

Kitap:Pippi Uzunçorap - Astrid Lindgren

Bu bölümde çocuk kitaplarında satır arası değil de çizgilerin arasını okuyacağız. Görsel okumayı teorik ve pratik açılardan ele alıp, hem bireysel okumalarda hem de sınıf gibi kalabalık topluluklarda işe yarayacak bilgiler vermeye çalışacağız. Hazırsanız başlayalım! Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar Misafir Ejderha: Dilge Güney Kitap: İncelikli Şeyler - Germano Zullo, Albertine

Çocuklar Kitaplar Ejderhalar’da bu hafta genç okurlarla ebeveynlerinin elinden tutup karanlık ormana dalıyoruz. Hava biraz puslu ama bizim heyecanımız yüksek.

Merak, keşif ve maceranın yanı sıra içinde bir büyüme hikayesi de bulunan, genç okura engelleri aşmak için model sunan korku ve gotik edebiyat türündeki eserleri konuşuyor, bu türü yok sayanlara aldırmadan Coralin’den Anna Karanina’ya bir köprü kuruyoruz.

Pusulamız yine Ursula!

“Ejderhalar olmadan yaşayabiliriz ama neden böyle bir hayat isteyelim ki!”

Bu bölümümüzde disleksi ve okumaya isteksiz çocuklar hakkında konuşuyor, onlar için özel olarak tasarlanmış kitaplardan birinin dünyasına adım atıyoruz. Her çocuğun biricik olduğunu gözeterek ve her çocuk okuyabilsin diye yayın dünyası, yazarlar, öğretmenler, anne ve babalar veya çocuğa bakım veren, çocuktan sorumlu olan herkesin ve her kurumun, biz ejderhalarla birlikte ateşli savunucular olmasını umuyoruz. Ve çocukların bir kitabı baştan sona zorlanmadan okumanın tadını çıkarması umuduyla bilge köpeğin peşine düşüyor, sen de oku diyoruz.

Mağara sahibi: Güzin Öztürk

Konuk ejderha: Özge Bahar Sunar

Kitap: Bilge Köpek Yeni Evinde, Meg Rosoff

Bu bölümümüzde çocukluğu, bir atlıkarıncada ya da salıncakta görmek, atılan kahkahaların neşesiyle sarıp sarmalamak yerine; kimi zaman savaştan kaçmak, kimi zaman eğitim alabilmek için göç etmek zorunda kalan, sevdiklerine özlem duyan, çalışan çocukların penceresinden izliyoruz. Hikâyelerine ortak olduğumuz çocuklar için ejderha gözyaşlarımızı içimize değil, ulu orta hep birlikte akıtıyoruz. Çünkü çocukların da edebiyatın o büyülü penceresinden bakmaya ve hüzün de dahil bütün duyguları yaşamaya hakkı var.

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Konuk Ejderha: Züleyha Ersingün

Kitap: Kırlangıç Zaman - Ahmet Büke

Siz de bir kitabı bir kere okumak yetmez diyenlerden misiniz? Yoksa çocuklar aynı kitabı defalarca okutmak istediğinde biraz sıkılanlardan mı? Bu bölümüzde kitapları tekrar okumanın verdiği hazdan bahsedeceğiz. Neden aynı kitapları tekrar okuyoruz ve okumalıyız? Çocukların “Bir kere daha!” demekle ne kadar haklı olduklarını keşfetmeye hazırsanız, başlayalım. Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar Konuk Ejderha: Güzin Öztürk Kitap: Evelina Dacinte, Aušra Kiudulaitė / Mutluluk Bir Tilkidir

Çocuklar Kitaplar Ejderhaların 27. Bölümünde Muzaffer İzgü’den, çocuk edebiyatı yarışmalarından ve bir ilk kitaptan söz ediyoruz. Sadece mizahın derin sularına dalmıyor, Muzaffer İzgü’nün ve çocuklar için yazanların yazma serüvenine bir pencere açıyoruz. Pencereden baktığımızda umudu, azmi, dayanışmayı, çok kültürlülüğü görüyor ve  selamlıyoruz.

Mağara Sahibi: Güzin Öztürk

Konuk Ejderha: Dilge Güney

Kitap: Bir Garip Köy Lokantası/ Deniz Alev

Ejderhaların mağarasından yeni sezonun ilk ateşi yükseliyor. Kendi ateşini bulan ejderhalar nasıl yandıklarını, nasıl yazdıklarını ve nasıl yeniden başladıklarını anlatıyor.

Bu bölüm küllerini karıştırmaya cesareti olanlar ve o küllerden yeniden doğanlar için.

Yanmasaydık, yazamazdık!

Bu bölümde yazısız resimli kitapların dünyasına giriyoruz. Yazarın düşlediği evrenle okurun düşlediği evren arasında dolaşıyoruz. Gelenekselleşmiş yeni okur kuramının dışına çıkarak çoklu anlam olasılıkları üzerinde görsel okumanın değeri ve önemi üzerinde duruyoruz. Çocuk kitapları aşkına, söz uçarsa yazı, yazı uçarsa resim kalır diyoruz.

Mağara Sahibi: Güzin Öztürk

Misafir Ejderha: Özge Bahar Sunar

Kitap: Behiç Ak Doğum Günü Hediyesi

Bu bölümümüzde Bolonya'da gerçekleşen Çocuk Kitapları Fuarı'ndaki bazı paneller ve fuar ile ilgili çeşitli izlenimler üzerine konuşacağız. Aynı zamanda Rodari ödülü ile göğsümüzü kabartan Yuan Huan'ın Kulübesi'ndeki ahizeden fısıldananlara da kulak kabartacağız. Eğer bizimle birlikte İtalya'ya doğru kanat açmak isterseniz, sesimize kulak verin.

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Misafir Ejderha: Özge Bahar Sunar

Kitap: Yuan Huan'ın Kulübesi - Miyase Sertbarut

Bu bölümde çocuk edebiyatındaki alegorik anlatıları keşfe çıkacağız. Görünenin ardında saklanan anlamları, sembolleri, sezdirilen fikirleri konuşuyoruz. Çünkü bazı kitaplar doğrudan söylemez ama çok şey anlatır.

Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar

Misafir Ejderha: Dilge Güney

Kitap: Yüzyüz - Leo Lionni

Bu bölümde çocuk kitaplarında farklı bir anlatıcı tipini, dramatize edilmiş anlatıcıyı konuşacağız. Tüm hikâyeyi ayrıntılarıyla bilen bu esrarengiz kahramanın peşine takılıp onun kasvetli, gizemli ve tuhaf bir şekilde eğlenceli anlatısına ortak olacağız. Ve illaki şu soruyu soracağız: Kim bu anlatan? Yazar mı yoksa kahraman mı?

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Misafir Ejderha: Özge Bahar Sunar

Kitap: Talihsiz Serüvenler Dizisi

Bu bölümde, sevmek ve anlamak arasındaki ilişkiyi çocuk edebiyatı üzerinden ele alıyoruz. Bebeklikten itibaren kitaplarla kurulan güvenli bağların zihinsel gelişime katkısını inceliyoruz. Belki de sevenin halinden sadece sevenler değil, okuyanlar da anlar.

Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar

Misafir Ejderha: Züleyha Ersingün

Kitap: Sydney Smith - Şehirdeki Küçük

Bu bölümde çocuk kitaplarında mizahı konuşuyor ve mizahın engin sularında sörf yapıyoruz. En iyi mizahı bulmak için en büyük korkularımızın derinliklerine iniyoruz. Mizaha yüzünü çeviren çocuklarla, gülerek düşünerek zorluklarla baş etme becerimizi tazeliyoruz. Hayatın doğasında mizah da var diyor, bizi güldürecek seçimlerin ve kitapların peşine düşüyoruz. Kim bilir, belki bu podcastle biz de fenomen oluruz.

Mağara sahibi: Güzin Öztürk

Konuk Ejderha: Dilge Güney

Kitap: Babam Nasıl Fenomen Oldu?

Bu hafta çocuk edebiyatında ironiden bahsedeceğiz. Seçtiğimiz kitap insanı masallardan, kara mizaha;felsefeden, etiğe diyar diyar dolaştırıyor.

İyi kitaplar bizi değiştirir, hem de sonsuza kadar. Bu kitap da öyle yapıyor. İçimize değişime övgü, bencilliğe ve statükoya isyan tohumları ekiyor.

Sonunda ruhunuzda bir hayranlık ve yemyeşil bir bahar dalı yeşeriyor.

Büyük bir aydınlanmayla:

“Yahu benim çorabıma hiç pıtrak kaçtı mı?” diye soruyorsunuz.

Çünkü pıtraklar çok önemli ve mevzu kesinlikle pıtrak değil!

Mağara Sahibi: Züleyha Ersingün

Konuk Ejderha: Özge Bagar Sunar

Kitap: Frip’in Aşırı Israrcı Pırtlakları- George Saunders

Bu bölümde okurun, kitabın kahramanı ile her zamankinden biraz daha hemhal olduğu, hatta kahramanın kararları üzerinde söz sahibi olduğu bir alternatif üzerine konuşacağız. Ergodik edebiyat çatısı altında, yazar-okur etkileşimi ve edebiyatta deneysellik üzerine kafa yorduğumuz bu bölümümüzü dinlemek isterseniz, hemen şimdi sayfadaki o küçük üçgene tıklayabilirsiniz. Eğer bu konu ilginizi çekmediyse, başka bir bölümümüze zıplayabilirsiniz. Seçim sizin sayın dinleyici.

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Konuk Ejderha: Güzin Öztürk

Kitap: Masal İçinde Masal - Gianni Rodari

2025 yılının ilk bölümünde çizgi romanları konuşuyoruz. Çizgi romanlar, kimi zaman ders kitaplarının arasına saklanarak okundular, kimi zaman tutkunları arasında paylaşılarak elden ele dolaştılar. Tommiks’ten bugüne çizgi romanların dünyasına giriş yapıyoruz. Çizgi roman severlere ejderha selamı gönderiyoruz. Ve farklı isimlerle anılsa da çizgili dünyaların hikayelerine bakıp gülümse diyoruz.

Mağara sahibi: Güzin Öztürk

Konuk Ejderha:Özge Bahar Sunar

Kitap: Gülümse, Raina Telgemeier

Bir kitabın sesi olmak, kelimeleri yapıştıkları kâğıttan nazikçe söküp sesle canlandırmak, düşündüğünüzden çok daha önemli. Bu hafta, yüksek sesle okumanın hem okuyan hem de dinleyen için neleri değiştirebileceğini konuşacağız. Üstelik, okuyan ve dinleyen aynı kişi olsa bile!

Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar

Konuk Ejderha: Dilge Güney

Kitap: Sunghee Shin - Canavar! Canavar?

Bu bölümde türler arasındaki alışılmış sınırları değiştiren ve şiiri, büyülü gerçekçiliği, biyografiyi başarılı şekilde harmanlayan çocuk kitaplarını konuşuyoruz. Çağdaş çocuk kitaplarında türlerin harmanlanmasının yanında şiire de yüzümüzü çeviriyor, lirik anlatımı ve ilginç tasarımları ile okuru büyüleyen ve ezberleri bozan kitapların önemine değiniyoruz. Şili’nin büyülü ormanlarında, Neruda ile birlikte Çukau kuşunun peşine düşüyor ve Çukau kuşunun sesini sağ tarafımızda duyuyoruz. Bu iyiye işaret; türleri harmanlayan böylesi değerli eserlerin çoğalacağından emin oluyoruz.

Mağara Sahibi: Güzin Öztürk Konuk ejderha: Özge Bahar Sunar Kitap: Hayalperest, Pam Munoz Ryan ve Peter Sis

Bu bölümde çocukluğun kitaplarda sıkça görünmeyen dertlerinden birine değiniyor, edebiyatın çocuğa sunduğu görme- görülme- dönüşme gücünü konuşuyoruz. Çağdaş çocuk edebiyatının adını aldığı okura karşı sorumluluklarının altını çiziyor,klişelere, güdümlenmiş davranış kalıplarına, ezber karakterlere karşı yeni bir yol açan metinlere ve gençlerin gücüne ejderha selamı gönderiyoruz.

Çocuklar için “Onca Yoksulluk Varsa” edebiyatta da yeri olmalı diye kükrüyoruz.

Mağara Sahibi: Züleyha Ersingün

Konuk: Dilge Güney

Kitap: Hayatımın Rolü

Bu bölümde ilkgençlik edebiyatı hakkında konuşacağız. Fakat ilkgençlik ile hangi yaş grubu kastedilir, hangi konular işlenir, sorunları nedir gibi meselelere girmeden önce nasıl yazılacağına karar vermemiz gerek. Bitişik mi ayrı mı?

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Konuk ejderha: Güzin Öztürk

Kitap: Karanlığa Yakalanmak Vassiliki Nevrokopli

Bu bölümde çocuklara yönelik kurmaca olmayan eserlerin edebiyat sayılıp sayılmayacağını anlamaya çalışacağız. Ama önce en azından bir tane kurmaca olmayan eser bulmamız gerek. Gerçekler hem acıdır hem de bulması epey zordur.

Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar

Konuk Ejderha: Züleyha Ersingün

Kitaplar: Her Şeyin Öyküsü

Sayıların En Büyüğü Googolpleks

Çocuk kitaplarında, hayvan karakterleri konuşuyoruz bu bölümde. Türcü ve üstenci bir yaklaşım sergileyen veya sergilemeyen çocuk kitaplarına bir pencere açıyoruz. Bu pencereden baktığımızda çocuktan yana ve onun evreninde anlam bulacak edebiyat eserlerinin önemine değiniyoruz. Değişen ve değişmekte olan bakış açılarına çeviriyoruz gözlerimizi.

Mağara Sahibi: Güzin Öztürk

Misafir Ejderha: Züleyha Ersingün

Kitap: Örümcek Ağı-Elwyn Brooks White

Çocuk edebiyatından yetişkin edebiyatına ya da yetişkin edebiyatından çocuk edebiyatına geçişi konuşacağımız bu bölümde zaman zaman birbirimizle zaman zaman kendimizle tartışıyoruz. Gündemimizde, edebiyatın sınırlarını bulanıklaştıran ve bize sınırsız bir edebiyat sunan kitaplar var.

Mağara Sahibi: Özge Bahar Sunar

Konuk: Dilge Güney

Kitaplar: Ağustosböceği - Shaun Tan

Cömert Ağaç - Shel Silverstein

Altın Pusula - Philip Pullman

Bu bölümde, David Bowie'nin Space Oddity şarkısı eşliğinde kafamızı kaldırıp şöyle bir uzaya bakıyoruz.

Çocuklar için bilim kurguya giriş niyetine kayda aldığımız, daldan dala zıplayan uçarı ilham perilerinin de eşlik ettiği sohbetimize sizi de bekliyoruz.

Mağara Sahibi: Dilge Güney

Misafir Ejderha: Güzin Öztürk

Kitap: Uzay Tuhaflığı - Christopher Edge

Çocuklar Kitaplar Ejderhalar yeni sezona okula başlayan çocuklara, onların ebeveyn ve ögretmenlerine katkı sunacak bir seçkiyle başlıyor. Bunu yaparken biz de minik ejderhalar olduğumuz günlere dönüyor ve karmaşık duygular yaşayan miniklere bir "yalnız değilsin" ışığı yakıyoruz.

Çünkü biz dört ejderha çocuklar mutlu olsun, koşulsuz

sevildiğini, kabul gördüğünü hissetsin isteriz.

Ve iyiler hep kazansın...

Minik ejderhalar yolunuz açık olsun!