Tajemnice Krakowa

600 metrów kwadratowych. Jedyne takie miejsce udostępniane do zwiedzania w Polsce. Kraków – Nowa Huta, pod Szpitalem Żeromskiego. Jeden z największych schronów, jakie wybudowano w Polsce w latach 50. XX wieku.

Tak pachniał Kraków, a w niektórych miejscach wyglądał jak wysypisko śmieci. I to tuż za Plantami, których wówczas nie było, bo stały mury obronne. Kto kiedyś stał koło przejeżdżającej czy działającej śmieciarki, to troszeczkę tylko wie, o czym mówię. A jeżeli ktoś był w pobliżu pracującej szambiarki, a takie w Krakowie jeszcze funkcjonują, to proszę sobie to pomnożyć ten efekt.

Trwają starania o powołanie w Krakowie Muzeum Historii Medycyny. Kliniki i Katedry wyprowadzają się do nowej lokalizacji. Wesoła, gdzie dokonano tylu ważnych medycznych odkryć - pustoszeje. A tymczasem byłoby to wymarzone miejsce na utworzenie takiego Muzeum, które jednocześnie byłoby centrum edukacyjnym.

Budynek tętnił życiem i męskimi głosami. Jednorazowo mieszkało tam 480 chłopców i wychowawców. Do 1939 roku przez bursę przeszło 15 tysięcy młodych osób.

Artyści z delikatnymi rękami, z duszą wysublimowaną, którzy wywożą węgiel i robią porządki. Takie były początki najsłynniejszego polskiego kabaretu Piwnicy pod Baranami. W tym roku mija 70. rocznica jego powstania

Krakowskie skarbce bankowe przy ulicy Wielopole w Banku PKO czy w Narodowym Banku Polskim przy ulicy Basztowej. Czy wiemy, jak te skarbce bankowe wyglądały? Jak były zabezpieczone? Czy były pokonane przez złodziei i przez tych, którzy jako ambicje kładą sobie, żeby te zabezpieczenia bankowe pokonać?

Miejsce kultowe, które gromadziło Krakowian. Miejsce, do którego przyjeżdżano także spoza Krakowa po to, żeby zrobić zakupy, a w każdym razie po to, żeby się poprzechadzać, po to, żeby się pokazać, po to, żeby pooglądać ten gmach na rogu Alei Krasińskiego i ulicy Zwierzynieckiej

Pierwszy pokaz pań w Parku Bednarskiego cieszył się wielkim wzięciem, szczególnie młodzieży męskiej i starszej młodzieży męskiej. Kobiety też przyszły zobaczyć, jak można aktywnie ćwiczyć nie wzbudzając nadmiernej sensacji. Fakt jest faktem, że panie po raz pierwszy ćwicząc pokazały łydki w Parku Bednarskiego.

Bycza krew, którą farbowano ściany Collegium Maius Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wino burgundzkie, którym polewana była posadzka. Kłęby papierosów, gipsowe odlewy odchodów profesorskich. To nieznana prawda o Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Maius. Miejsce na rogu ulicy Jagiellońskiej i Świętej Anny wykreowane przez prof. Karola Estreichera juniora podczas remontu, który trwał 14 lat.

Słynne kremówki i fryzjer. Gwiazdy filmowe, koniki i cinkciarze. Ekskluzywne wnętrza i podsłuchy. Kultowe mozaiki i aluminium. Hotel Orbis „Cracovia” zaprojektowany przez prof. Witolda Cęckiewicza był ikoną. Uwieczniony m.in. w takich filmach jak 'Spis cudzołożnic' Jerzego Stuhra, czy wcześniej w kultowej 'Jowicie' Janusza Morgensterna z 1967 roku. Zasłynął także ekscesem, gdy Aleksander Łodzia-Kobyliński ps. „Makino” wjechał do jego wnętrza na koniu. Wpisany do rejestru zabytków, od 2016 jest własnością Muzeum Narodowego w Krakowie.

Remont dworku trwał kilka lat. Mury były w tak złym stanie, że część z nich trzeba było zburzyć, położyć nowe podłogi, dachy, rynny, doprowadzić wodociąg i kanalizację, elektryczność i gaz. Członkowie Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie i Krakowianie przekazywali w darze pamiątki i meble do przyszłego muzeum. Gdy w 1966 roku dworek zajaśniał nowym blaskiem, ustawiły się kolejki chętnych, często bardzo wpływowych osób, które chciały w nim zamieszkać.

Pierwsze stroje piłkarskie były szyte z worków po mące z pobliskiego młyna. Dziś Wieczysta świętuje historyczny awans do Ekstraklasy

Kraków, ul. Bydgoska. Cztery niskie akademiki połączone ze sobą specjalnymi łącznikami czyli przewiązkami. I stąd nazwa, Klub Pod Przewiązką. Później zostały zagospodarowane na inne cele. Pojawiły się tam sklepiki, ale był też początkujący polski biznes.

Pęknięte serce. Nie z miłości. Od uderzenia kawałkiem skały. Zatrute żołądki. Czaszki przestrzelone lub przecięte. Do tego kolekcja narzędzi zbrodni: siekier, noży, broni palnej, sznurów wisielczych, trucizn. A w szafach protokoły sekcyjne i imponujący księgozbiór. To wszystko stanowi cenny zbiór Katedry Medycyny Sądowej UJ CM przy ul. Grzegórzeckiej 16 w Krakowie. Czy znajdzie swoje miejsce w Muzeum Historii Medycyny w Krakowie? I kiedy takie muzeum powstanie?

Restauracja, cukiernia, kawiarnia, altany dla muzyki, huśtawki, arena dla kolarzy, pływalnia, a nawet zwierzyniec krajowej fauny. Był także teatr letni, a w zimie ślizgawka. To tam na kortach ćwiczyła legenda polskiego tenisa Jadwiga Jędrzejowska, i tam wystawano 'Królowa Przedmieścia', wodewil autorstwa Konstantego Krumłowskiego. Do Parku Krakowskiego ciągnęły tłumy, w pewnym okresie wejście było możliwe po zakupieniu biletów. Dojeżdżana tramwajem konnym, potem elektrycznym. Na Placu Inwalidów był także postój taksówek dla chętnych. Z czasem Park Krakowski zmienił swój charakter na mniej rozrywkowy, ale wciąż przyciąga tłumy. Są i tacy, którzy pamiętają, ze sprzedawano tam lody Bambino. Dziś oprócz rzeźb i historycznej kapliczki wejście do parku pilnuje smok z mapą - wszak park Krakowski jest na smoczym szlaku.

To były jedne z najelegantszych delikatesów i restauracji w Krakowie. Nazwisko Hawełki i Macharskiego przyciągało. Ale w Pałacu Spiskim mieścił się także sklep Grossego, Fischerów, Zakład Fotograficzny Kuczyńskiego, Biuro Werbunkowe Legionów Polskich, c.k. Starostwo, Liceum im. Królowej Jadwigi i jedno z pierwszych kin w Krakowie.

Od stu lat jest domem dla studentów. Był pomyślany jako największy akademik II RP. Jego legendarny kierownik Jan Buszek został okrzyknięty Królem waletów i doczekał się tablicy pamiątkowej na ścianie budynku. Co widział i co słyszał on sam, a także jak tętniło życie w murach Żaczka? O tym Danuta Górszczyk w rozmowie z Marzeną Florkowską.

Powroźnicza 2. Dziś Biblioteka Główna Biblioteki Kraków. Wcześniej żłobek, przedszkole, w czasie okupacji dom zajmowali Niemcy, a przed 1939 rokiem mieszkała rodzina Królów i Braunów. Dworek został wybudowany z inicjatywy Beaty Kirchmayerowej, córki Jana Matejki. Jakie tajemnice i legendy skrywał?

To właśnie w Krakowie przy ul. Kopernika 7 po raz pierwszy na ziemiach polskich znieczulono pacjenta do operacji chirurgicznej. Ucichły krzyki, a ból został uśmierzony. Wcześniej miejsce to było siedzibą krakowskich masonów.

Będzie bunt, będzie sprzeciw, będą mocne emocje, będzie ekscytacja, będzie fascynacja, będzie powrót do dzieciństwa.

Budynek Feniksa na rogu Rynku Głównego i Św. Jana, dzieło Adolfa Szyszko-Bogusza, miejsce potańcówek i spotkań. Na parterze ORBIS i sklep Wedla z kultową mozaiką chłopca na zebrze z tabliczką czekolady zamiast tornistra. To jeden z trzech budynków w Krakowie budowanych na zlecenie „Feniksa”, wiedeńskiego Towarzystwa Ubezpieczeniowego.

Cukier ze słynnych Obiadów Czwartkowych, znamienici goście, błękitne Volvo i...złodzieje. Willa na Woli Justowskiej popadała w ruinę i stała się łatwym łupem dla chuliganów. Dlaczego los okazał się tak przewrotny i co przynieść miała przyszłość?

Mieszkała Tadeusz Boy-Żeleński. Gościł Witkacy, a Lucjan Rudel gościł. Także w późniejszych latach kwitło życie towarzyskie i artystyczne. Medycyna szła w parze ze sztuka zwłaszcza odkąd dawny pałacyk hrabiego Mieroszewskiego wykupił znany medyk sądowy prof. Jan Olbrycht i przekazał go Okręgowej Izbie Lekarskiej w Krakowie. Gościem Marzeny Florkowskiej jest lekarz i poeta, prof. Waldemar Hładki.

Czy świadomie nie wiem, natomiast na pewno Azory znalazły na siebie pomysł. I to jest pomysł nawiązujący do tych pól podniesionych powyżej poziomu wody, która je ciągle zalewa

Urodzony za późno i w dodatku pod złą gwiazdą. Był budowany 13 lat i 13 lat działał, a ćwierć wieku temu został zamknięty. Hotel Forum, w którym było 279 pokoi, a każdy z tych pokoi krył swoją tajemnicę

Było jednym z najlepszych krakowskich żeńskich liceów, choć po wojnie działało tylko 16 lat. Zamknięte z powodu rzekomo złych warunków lokalowych, a jego miejsce zajęła szkoła poligraficzna. Wśród uczennic m.in. Danuta Rinn, wówczas Smykla, czy Simona Kossak. Joteyczanki do dziś mówią o szkole z sentymentem, choć pamiętają także czarna podłogę i zapach wina i octu. Smaczku dodaje i ten fakt, że patronka szkoły, choć wybitna postać, została zapomniana.

USA zbudowały szpital w czasach PRL. Właśnie mija 60 lat od przeprowadzenia pierwszej operacji dziecka w obecnym Uniwersyteckim Szpitalu Dziecięcym w Krakowie-Prokocimiu.

Często patrzę w te okna. I celowo idę przez Floriańską, żeby przejść koło dawnego domu, choć kamienica nie miała podwórka, trzeba było śmieci wynosić do drugiej kamienicy, nie mówiąc o trzepaniu dywanów czy piwnicy z węglem po drugiej stronie ulicy. Dla mnie to jest taki sentyment.

Japończycy wytyczyli szlak turystyczny nie tylko śladem toalet, ale i klap kanalizacyjnych. W Krakowie też to jest możliwe. Na trasie także latarenki policyjne, tabliczki adresowe i zabytkowe kotwy.

Dla większości ludzi to jest złom. Tymczasem każdy element miał swoje bardzo ważne miejsce w takim małym ekosystemie, jakim była kamienica, i za każdym stoi jakaś historia. Są i skrobaczki do butów, i pochwyty przytrzymujące dywany na schodach. Judasze i dzwonki do drzwi, a także spisy lokatorów i skrzynki na listy. Na końcu znajdują się lodówki ustawiana na korytarzach, do których w specjalnych wiaderkach wkładano kry lodowe z Wisły.

Dwóch chłopców i dziewczynka, trojaczki urodzone przez Włodzimierę Wens w 1938 roku w Szpitalu Narutowicza w Krakowie, zostały utrwalone na fotografii. Pacjenci słuchali też radia przez specjalne słuchawki zainstalowane przy łóżkach. To był jeden z najnowocześniejszych szpitali w międzywojennej Polsce, choć przeciw jego powstaniu protestowali lekarze. Chodziło m.in. o finanse

Żadne miasto na świecie, szczególnie miasto tak stare jak Kraków, nie było przygotowane ani społecznie, ani przestrzennie do przyjęcia w swoje trzewia samochodu

Zamykać okna, kompost wożą. Gościem Marzeny Florkowskiej jest Ewa Karasińska, polonistka i romanistka, która prowadzi blog „Fascynujące historie. Dawny Kraków w fotografiach i opowieściach”.

W cegle pasjonująca jest tajemnica. Za monogramem kryje się konkretna osoba, czy konkretne rodziny, które były związane z przemysłem ceramicznym w Krakowie w XIX i w pierwszej połowie XX wieku.

Rzeczy wartościowe i unikalne tuż obok bezużytecznych. Wykwintne obok codziennych. Horror vacui walczy z amor vacui. Ten swoisty spektakl rozgrywa się w każdą niedzielę już od świtu pod Halą Targową przy ul. Grzegórzeckiej

Czy państwo wyobrażają sobie, że w Krakowie kiedyś hodowano jedwabniki, a w każdym razie myślano o tym, żeby hodować jedwabniki i w pewnym miejscu można było nawet nabyć jaja jedwabników, żeby potem tę hodowlę samodzielnie rozpocząć. A z tym samym miejscem związana jest też historia szklanej, niewielkiej buteleczki, która wypadła ze ściany podczas prac konserwatorskich i okazało się, że w tej buteleczce znajdowały się grypsy wypisane na opakowaniach do bibułek papierosowych, ponieważ w tym miejscu mieściło się także więzienie. To są tajemnice Krakowa. Dziś będziemy rozmawiać o Zajeździe świętego Benedykta, o miejscu, które tak jest nazywane, choć tak naprawdę nigdy zajazdem nie było. Gościem Marzeny Florkowskiej jest dr inż. arch. Robert Gaweł z Muzeum Podgórza, które jest oddziałem Muzeum Krakowa.