Viewpoints – Placecloud (Nederlands)

Terme, Türkiye. We bevinden ons hier een paar kilometer buiten het stadje Terme, aan de zuidelijke oevers van de Zwarte Zee, in Turkije. Recht voor ons zien we een standbeeld van een Amazone krijger, met gespannen pijl en boog.

Fortaleza, Brazil. De Braziliaanse deelstaat Ceará is een van de armere regio’s van het land. Het BBP per hoofd van de bevolking bedraagt slechts een derde van dat van de inwoners van de deelstaat São Paulo, en nog niet eens een vijfde van dat van de regio rond de hoofdstad Brasília.

Vera Cruz, Brazil. Staand op het eiland Itaparica, met de zeebries die langs de wallen van het oude fort São Lourenço waait, is het gemakkelijk om mee te deinen op het trage ritme van Bahia. Maar onder deze wateren en stenen schuilt een diepere, donkerdere stroom; een die teruggaat naar een vluchtig imperium gebouwd op handel, ambitie en bloed.

The Hague, The Netherlands. Je bevindt je op het Binnenhof, het hart van de Nederlandse Republiek. Stel je voor: het is de winter van 1642; smalle ramen filteren het bleke noorderlicht in de gewelfde zalen. Stenen vloeren weerklinken met zachte voetstappen. De zware eiken deuren zijn gesloten, maar daarachter is de Staten-Generaal in zitting, een gezelschap van burgers, regenten en gezanten die het lot van een rijk in handen hebben.

Amsterdam, The Netherlands. In de lente van 1642 waren de gangen van het hoofdkwartier van de West-Indische Compagnie in Amsterdam stil, zwak verlicht door het daglicht dat schuin door kleine ramen naar binnen viel. De lucht was zwaar van perkament en pijptabak. Achter gesloten deuren bladerde een handvol directeuren, kooplieden, geen koningen, door boeken en brieven uit de tropen. Onder hen begon zich één besluit te vormen. Geen poehah. Geen confrontatie. Maar dit besluit zou een hof aan de overzijde van de oceaan doen instorten.

Teotônio Vilela, Brazil. Vandaag de dag, op het voormalig terrein van Fort Maurits, nabij de oevers van de São Francisco-rivier in het noordoosten van Brazilië, is het je moeilijk voor te stellen welk koloniaal drama zich hier ooit afspeelde. Deze plek bevond zich niet alleen aan de grens van een rijk, maar was ook een onderwerp van bureaucratisch conflict met flinke gevolgen voor het bestuur van Nederlands-Brazilië.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. We bevinden ons op het Praça do Córrego da Batalha, in de gemeente Jaboatão dos Guararapes. Een córrego is een riviertje. Het plein markeert het begin van een avenue die eveneens Córrego da Batalha heet, en leidt naar de Guararapes-heuvels. Alles in de omgeving hier lijkt te verwijzen naar de Nederlandse periode in Pernambuco, van tussen 1630 en 1654, meer specifiek naar de twee conflicten tussen de Nederlanders en de Portugezen, bekend als de Veldslagen bij Guararapes, die plaatsvonden in april 1648 en februari 1649.

Cidade Velha, Cabo Verde. We staan hier bij de pelourinho in Cidade Velha, in het zuiden van het eiland Santiago, in Kaapverdië. Het historische centrum van Cidade Velha is een UNESCO-werelderfgoedlocatie. De stad Ribeira Grande, die aan het eind van de 18e eeuw werd hernoemd tot Cidade Velha, ‘Oude Stad’, was de eerste Europese koloniale nederzetting in de tropen. De stad bevat nog steeds delen van de oorspronkelijke straatindeling en indrukwekkende overblijfselen, waaronder twee kerken, een koninklijk fort en dit Pelourinho-plein met een sierlijke marmeren zuil uit de 16e eeuw.

Livorno, Italy. We staan voor de nieuwe synagoge van Livorno. Deze werd voltooid in 1962, vlak om de hoek van waar de oude synagoge stond, die tijdens de Tweede Wereldoorlog werd verwoest. Die oorspronkelijke synagoge werd gebouwd in 1607 en werd het centrale gebedshuis voor de Sefardische joodse gemeenschap in Livorno.

Bergen, The Netherlands. We bevinden ons naast het voormalige kantoor van het Noorderkwartier, een van de kamers van de West-Indische Compagnie, in Hoorn. In de 17e eeuw lieten de bestuurders van deze kamer zich beïnvloeden door anonieme pamfletten die het beleid over de handel met Brazilië trachtten te sturen.

Pedro Régis, Brazil. Het is een feit dat de kust van Paraíba een van de populairste toeristische bestemmingen van Brazilië is. Langs deze kust liggen talloze prachtige stranden, waaronder het strand waar we ons nu bevinden: Baía da Traição. Tegenwoordig zorgen de warme zee en het lange zandstrand voor een kalme en paradijselijke sfeer, heel anders dan wat we hier in 1645 zouden hebben aangetroffen, toen de oorlog om de Nederlanders uit Brazilië te verdrijven begon. Wat dit specifieke strand verbindt met de Nederlandse periode, die liep van 1630 tot 1654, is een illustere figuur uit deze vreedzame regio van de noordoostelijke kust, waar de oorspronkelijke bevolking uiteraard inheemse volkeren waren.

Wanneer we het hebben over de Nederlandse bezetting van Brazilië in de 17e eeuw, denken we meestal aan het noordoosten van het land, waar de Hollandse bezetters, gefinancierd door de West-Indische Compagnie, 24 jaar verbleven. Maar de Hollandse tentakels reikten verder, tot diep in het noorden, diep in het regenwoud.

Recife, Brazil. We staan hier voor het standbeeld van de godin Athena, of Minerva, mocht je jezelf meer associëren met de Romeinen, in plaats van de oude Grieken, aan het begin van de Mauritsbrug in Recife. De godin van wijsheid en kunst kwam hier aan in 1917 als onderdeel van een grote stedenbouwkundige hervorming. Recife wilde zich presenteren als een moderne hoofdstad en zocht daarvoor inspiratie in Europa. De toenmalige gouverneur, José Rufino Bezerra Cavalcanti, gaf opdracht om vier allegorische beelden te importeren van de gieterij Val d’Osne in Parijs. Ze sieren vandaag de dag nog steeds de uiteinden van de brug.

The Hague, The Netherlands. De Duitser Johan Maurits van Nassau-Siegen trad op jonge leeftijd, slechts 16 jaar oud, in dienst bij het Nederlandse leger. Hoewel hij afkomstig was uit een respectabele familie met koninklijke connecties, had zijn vader het grootste deel van zijn financiën besteed aan het ondersteunen van de Nederlandse onafhankelijkheidsoorlog tegen Spanje. Voor Maurits, het dertiende kind van zijn vader, bleef er daardoor weinig over.

Middelburg, The Netherlands. We bevinden ons hier in de stad Middelburg, op de locatie van het West-Indisch Huis, ooit de zetel van de Zeeuwse kamer van de West-Indische Compagnie. Het huidige gebouw huisvest een chique stroopwafelwinkel.

Cape Town, South Africa. De term ‘polymath’ gaat terug tot ten minste 1603, toen deze voor het eerst werd gebruikt in de titel van een gepubliceerd werk van de Duitser Johann van Wowern. Hij definieerde polymathie als "kennis van verschillende zaken, gehaald uit allerlei studies ... vrijelijk bewegend door alle disciplines, voor zover het menselijk verstand, met onvermoeibare ijver, deze kan nastreven". In het Nederlands wordt in plaats van ‘polymath’ vaak de term ‘homo universalis’ gebruikt.

Venice, Italy. De Europese elite in de 17e eeuw, met name de kapitalistische elite, waren herkenbaar kosmopoliet. Ze reisden eenvoudig van land tot land, hadden commerciële belangen in internationale handel en maakten gebruik van de imperiale periferie ten voordele van hun volk, maar vooral voor hun eigen gewin.

Kranenburg, Germany. We staan hier voor het graf van Johan Maurits van Nassau-Siegen. We zijn in het dorp Hau, aan de rand van Kleef, en slechts een paar kilometer verwijderd van de grens met Nederland. Het levensverhaal van Johan Maurits van Nassau is er niet per se één van armoede naar rijkdom, maar wel degelijk één van een oorsprong in relatieve onbekendheid naar een groots slotakkoord, waarin hij vertoefde met de koningen en koninginnen van Europa.

Kranenburg, Germany. Dit prachtige bosrijke gebied hier in Kleef was ooit waar we het Prinzenhof hadden kunnen vinden. Dit paleisje was gebouwd in opdracht van Johan Maurits van Nassau-Siegen in de tweede helft van de 17e eeuw, maar raakte zwaar beschadigd tijdens de Tweede Wereldoorlog en werd daarna afgebroken. De bijbehorende tuinen zijn echter wel bewaard gebleven.

Albany, United States. Nadat de Verenigde Staten zich op 2 juli 1776 onafhankelijk hadden verklaard van het Verenigd Koninkrijk, werd Albany het jaar daarop de hoofdstad van de staat New York. De stad had in 1686 al stadsrechten ontvangen, waardoor het de oudste stad in de staat is, kort nadat het de naam Albany had gekregen toen de Engelsen de kolonie in 1664 van de Nederlanders hadden overgenomen.

João Pessoa, Brazil. We staan hier voor één van de gebouwen van de Federale Universiteit van Paraíba, een openbare instelling voor hoger onderwijs in het noordoosten van Brazilië, die in 2025 70 jaar bestaat. Vanaf deze campus in de stad João Pessoa voeren jonge onderzoekers onderzoek uit over een belangrijke periode in de Braziliaanse geschiedenis: de Nederlandse bezetting in de 17e eeuw.

Recife, Brazil. Als je de stad Recife bezoekt en wilt genieten van een stedelijk landschap dat moderniteit en traditie combineert, is een voor de hand liggende bestemming de wijk Casa Forte, in het noordelijke deel van de stad, waar je dit prachtige plein met dezelfde naam vindt, welke in de jaren 30 van de vorige eeuw werd ontworpen door de Braziliaanse modernistische landschapsarchitect Roberto Burle Marx.

The Hague, The Netherlands. Het Nederlandse koloniale verleden in Brazilië, van 1630 tot 1654, is uitgebreid gedocumenteerd, maar het belang en de relevantie van deze periode wordt behoorlijk anders bekeken in de Nederlandse en Braziliaanse geschiedschrijving. Het Nationaal Archief in Den Haag, waar we ons nu bevinden, bevat een schat aan documenten met betrekking tot de West-Indische Compagnie en de Nederlandse koloniale activiteiten, waaronder die met betrekking tot Brazilië. Dit archief fungeert als een cruciaal onderzoekscentrum voor historici die zich verdiepen in de Nederlandse overzeese geschiedenis. De Nederlandse aanwezigheid in Brazilië is echter een secundair onderwerp in de Nederlandse geschiedenis, vaak overschaduwd door de meer prominente koloniale geschiedenis in Indonesië en Suriname.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. We bevinden ons in het Ricardo Brennand Instituut, gelegen in de wijk Várzea in Recife. Het instituut beslaat een oppervlakte van ongeveer 80.000 vierkante meter en huisvest een beeldenpark, een galerie en een museum. Het instituut werd in 2002 ingewijd als een groot middeleeuws kasteel omringd door een beeldentuin en werd gebouwd om de persoonlijke collectie van de industrieel Ricardo Brennand uit Pernambuco te huisvesten.

São Tomé, São Tomé and Príncipe. Een van de eerste piraten die een houten been had, en waarvan we het weten, was Cornelis Jol. Op papier was Jol een admiraal in de West-Indische Compagnie, en dit geeft gelijk aan hoe de WIC niet alleen handel dreef, maar ook piraterij. Jol's specialiteit was het overvallen van Spaanse en Portugese vloten, waarbij hij grote hoeveelheden buit verzamelde.

Bartica, Guyana. Jan van der Goes was een van de bevelhebbers die door de Zeeuwse kamer van de West-Indische Compagnie naar de kolonie Isekepe, of Essequibo, was gestuurd. Vanaf 1626 regeerde hij ongeveer 12 jaar lang vanuit het relatieve comfort van Fort Kyk-Over-Al', op een klein eiland waar de rivieren Cuyuni en Mazaruni samen komen, net voordat ze de Essequibo rivier bereiken, zo'n 50 km van de kust.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. We bevinden ons hier op Monte das Tabocas, in de gemeente Vitória de Santo Antão, dicht bij Recife. Hier werd op 3 augustus 1645 de Slag bij Tabocas uitgevochten, het eerste gewapende conflict tussen de Portugezen en de Nederlanders, dat culmineerde in de verdrijving van de Nederlanders uit Brazilië in 1654.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. De verdrijving van de Nederlanders, na 24 jaar bezetting van het noordoosten van Brazilië, tussen 1630 en 1654, voedt een reeks Braziliaanse mythes. Er zijn er die de Nederlanders, in het bijzonder de gouverneur-generaal van tussen 1637 en 1644, Johan Maurits van Nassau-Siegen, aanbidden als een “goede kolonist”.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. Op de plek van de twee beslissende veldslagen tussen de Portugezen en de Nederlanders, de zogenaamde Guararapes Veldslagen, in 1648 en 1649, werd, korte tijd later, de kerk gebouwd die we hier voor ons zien. Een eerbetoon aan de overwinning van de Portugees-Brazilianen, gewijd aan Onze-Lieve-Vrouw van Vreugde.

Recife, Brazil. We staan hier voor het Santa Isabel Theater, in de wijk Santo Antônio, in het centrum van Recife. Het theater werd ingehuldigd in 1850 en kreeg de naam van prinses Isabel, dochter van de tweede en laatste keizer van Brazilië, Dom Pedro II, die regeerde tussen 1840 en 1889, toen hij werd afgezet in een staatsgreep die resulteerde in de proclamatie van de Republiek.

Recife, Brazil. Gedurende de periode waarin de West-Indische Compagnie namens de Nederlandse regering het noordoosten van Brazilië koloniseerde, werd een grote hoeveelheid rapporten, brieven, berichten, wetten, petities en andere documenten heen en weer gestuurd tussen Nederland en Brazilië. Een significant deel van deze documenten kunnen hier worden geraadpleegd, in het Archeologisch, Historisch en Geografisch Instituut van Pernambuco, waar we ons nu bevinden.

Amsterdam, The Netherlands. We staan hier voor het huis van Albert Coenraetszoon Burgh, wiens rol essentieel was voor de benoeming van Johan Maurits van Nassau-Siegen tot gouverneur-generaal van Nederlands Brazilië.

Ludwigsbrunn, Germany. Johan Maurits, Prins van Nassau-Siegen, werd geboren op 17 juni 1604 in Dillenburg. Tegenwoordig ligt Dillenburg in Duitsland, maar ten tijde van Maurits' geboorte maakte het deel uit van het Heilige Roomse Rijk, dat zichzelf zag als de natuurlijke opvolger van het klassieke Rome en op zijn hoogtepunt een gebied besloeg dat Rome, Berlijn, Wenen, en Amsterdam omvatte.

Pedro Régis, Brazil. We staan hier op traditioneel inheems gebied van de Potiguara, direct voor het hoofdkwartier van de Potiguara Indigenous Cultural Association Toré Forte, in Baía da Traição, aan de kust van de staat Paraíba. De groep woont in dit deel van het noordoosten van Brazilië al sinds de komst van de Portugezen, en heeft te maken gehad met opeenvolgende pogingen van vernietiging van hun tradities en wereld, eerst door de Portugezen vanaf de 15e eeuw maar ook door de Nederlanders in de 17e eeuw.

Recife, Brazil. We bevinden ons in de Bairro do Recife, in het centrum van de hoofdstad van Pernambuco. Dit gebied was ooit onder een andere naam bekend, specifiek gedurende een deel van de 17e eeuw: Mauritsstad. Deze naam komt van de toenmalige gouverneur Maurits van Nassau, die het Nederlandse Brazilië bestuurde tussen 1637 en 1644, dit tijdens de 24-jarige Nederlandse bezetting van de regio.

Recife, Brazil. We zijn hier in het Staatsmuseum van Pernambuco (MEPE), gelegen in de wijk Graças, in de noordelijke zone van Recife. Het museum werd opgericht in 1930 en heeft een collectie van meer dan 12000 voorwerpen. In augustus en september van 2024 was hier de tentoonstelling 1654 - 370 jaar Nederlandse overgave in Pernambuco te zien.

Recife, Brazil. We zijn hier in de haven van Recife, waar de Nederlandse Sara Hendricx in 1637 aan land kwam. Ze arriveerde in Brazilië, verkleed als man, op een schip van de West-Indische Compagnie, de particuliere onderneming die in de 17e eeuw namens de Nederlandse Staat bezittingen in Amerika en Afrika bestuurde. Haar verhaal, gefragmenteerd en gereconstrueerd uit verschillende documenten uit die tijd, onderstreept de machts- en genderrelaties die het leven, het lichaam, en de keuzes van vrouwen onderdrukten, en nog steeds onderdrukken, als ook de ondergeschikte rol die hen in de westerse geschiedschrijving wordt toebedeeld.

Tamandaré, Brazil. We zijn nu in het plaatsje Porto Calvo, de oudste parochie in de staat Alagoas. De Portugezen verdreven hier de oorspronkelijke bevolking in de 16e eeuw om suikerriet te verbouwen. In 1609 werd hier de beroemdste bewoner van de stad, en misschien wel de beroemdste verrader van Brazilië, Domingos Fernandes Calabar, geboren.

Recife, Brazil. We staan ​​voor de kerk van Onze-Lieve-Vrouw van Smarten, in de wijk Apipucos, ten noorden van Recife. Het kerkje is een bezoek waard, maar we zijn hier omdat op deze plek, in de 17e eeuw, Jerônima de Almeida een suikerplantage runde, terwijl ze weerstand bood tegen de Nederlandse bezetting.

Rio de Janeiro, Brazil. Rio de Janeiro kent 4 belangrijke voetbalclubs, maar de meest succesvolle club van de stad, zelfs de populairste in het land, met zo'n 22% van de Braziliaanse bevolking als fan, is Flamengo. Flamengo werd opgericht in 1895, eerst als een roeiclub, en het duurde tot 1912 voordat de club hun eerste officiële voetbalwedstrijd speelde, nadat een groep van tien ontevreden spelers van de nabijgelegen voetbalclub Fluminense zich na een geschil afscheidde, en hun geluk zochten bij Flamengo.

Recife, Brazil. Zelfs vandaag, in de 21e eeuw, nemen veel van de Braziliaanse politici nog steeds beslissingen die de toekomst van het land bepalen in kantoren die gevestigd zijn in paleizen die door kolonisten zijn gebouwd. De gouverneur van Pernambuco, bijvoorbeeld, bestuurt de staat vanuit het Palácio do Campo das Princesas, een pompeus gebouw uit 1841 naar een ontwerp van de beroemde Portugese architect en militair Morai Âncora.

Krakow, Poland. We staan hier voor de Jagiellonische Bibliotheek, in Krakau, Polen. De Jagiellonische Bibliotheek maakt deel uit van de gelijknamige universiteit, oorspronkelijk opgericht in 1364, en herbergt bijna 6,7 miljoen werken, waarmee het één van de grootste bibliotheken van Polen is.

Recife, Brazil. We staan nu op de Maurits van Nassau brug, hoewel op een moderne versie, in het centrum van Recife. Op de dag van de inhuldiging van de eerste versie van deze brug, op 28 februari 1644, vloog er een os over de tuin van gouverneur Maurits van Nassau, de toeschouwers gekmakend van verbazing.

Recife, Brazil. Zoals veel Braziliaanse steden heeft Recife verschillende straten en lanen die vernoemd zijn naar historische figuren. De Avenida Cruz Cabugá is een eerbetoon aan een van de belangrijkste figuren van de Pernambuco Revolutie van 1817, de Avenida Miguel Arraes de Alencar is vernoemd naar de gouverneur die drie termijnen lang de staat Pernambuco bestuurde, terwijl de drukke Avenida Governador Agamenon Magalhães dagelijks duizenden inwoners van Recife herinnert aan een politicus die in de jaren 30 flirtte met het nazisme.

Recife, Brazil. Het boek Rerum per octennium in Brasilia, Acht jaar in Brazilië, oorspronkelijk gepubliceerd in 1647 door Casparus Barlaeus, is een van de belangrijkste historische bronnen over de periode van Nederlands Brazilië, specifiek voor de periode waarin Maurits van Nassau de dienst uitmaakte, tussen 1637 en 1644.

Natal, Brazil. “Uwe Excellentie moet weten dat dit fort aan mij is toevertrouwd door Hare Katholieke Majesteit en ik zal het alleen aan haar overdragen.”, schreef Pero Mendes de Gouveia, de Portugese gouverneur van Rio Grande do Norte, toen hij in december 1633 werd omsingeld door Nederlandse aanvallers. Na het lezen van de brief gaf Baltazar Bigma, de Nederlandse luitenant-kolonel, opdracht tot een gewelddadige aanval op het fort van Ponta Negra.

Ciceroândia, Brazil. “Hier, in 1646, werden de vrouwen van Tejucupapo als heldinnen behandeld omdat ze met hun wapens, samen met hun mannen, zonen en broers, 600 Nederlanders versloegen.” Deze tekst is afgedrukt op de plaquette van het Monumento das Trincheiras, in Goiana, Zona da Mata Norte in de staat Pernambuco, bevestigd aan een obelisk die is opgericht ter ere van de eerste veldslag in de Braziliaanse geschiedenis, die door vrouwen werd uitgevochten.

Recife, Brazil. De stad Recife is terug te vinden in het Guinness Book of Records. Dit, vanwege de Galo da Madrugada, de Haan des Dageraads, een carnavalsgroep opgericht in 1978, die sinds 1994 het grootste carnaval ter wereld organiseert. Elke zaterdag van carnaval gaat de groep met ruim twee miljoen mensen de straat op in een parade die hier zijn apotheose heeft, aan de Avenida Guararapes, waar we ons nu bevinden.

Recife, Brazil. Mocht je naar dit enorme plein, aan de rand van de Avenida do Forte gekomen zijn om een stukje historisch erfgoed te ontdekken, dan heb je de juiste plek te pakken. Maar, je moet wel even goed kijken; het plein en de straat zijn plat, maar in het midden van het park is er een verhoging die boven de rest van het landschap uitsteekt.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. Hier in het Guararapes Nationaal Historisch Park, gelegen in de gemeente Jaboatão dos Guararapes, wordt de theater voorstelling Batalha dos Guararapes - Assim Nasceu a Pátria opgevoerd. Vertaald, dit betekent De slag bij Guararapes - Zo is Het Vaderland Geboren.

Cabo de Santo Agostinho, Brazil. We zijn hier in de stad Cabo de Santo Agostinho, in de staat Pernambuco. De ingang van het pad waar we nu voor staan loopt naar de ruïnes van een oude meelfabriek waar voorheen maniok, ook bekend als cassave, werd verwerkt tot meel, essentieel voor de Braziliaanse keuken, en ook van levensbelang tijdens de periode van Nederlands Brazilië tussen 1630 en 1654.

Recife, Brazil. Het Dois Irmãos Nationaal Park is sinds 1916 een dierentuin waar ook het Atlantische Oerwoud actief wordt beschermd. Het park beslaat 14 hectare en beschermt de lokale biodiversiteit, bestaande uit, onder anderen, luiaards, penseelaapjes en een flinke reeks soorten vogels.

Recife, Brazil. Een van de eerste brouwerijen in Amerika, La Fontaine of De Fontein, of De Bron, in het Frans, was hier gevestigd in de wijk Graças, in het noorden van Recife.

Recife, Brazil. We staan nu in een van de grootste parken van Recife, Sítio da Trindade. Hier kun je hardlopen, met de kinderen naar het park, of simpelweg ontspannen in de schaduw van het uitgestrekte bos.

Recife, Brazil. Mocht je daadwerkelijk op deze plek staan voor dit prachtige rode huis in het hart van het historische centrum van Olinda, en naar dit verhaal luisteren, dan ben je hier waarschijnlijk niet tijdens carnaval.

Wilmington, United States. We staan hier in Fort Christina Park, ooit de locatie van Fort Christina, de eerste Zweedse nederzetting in Noord-Amerika en de belangrijkste locatie van de kolonie Nieuw-Zweden. Het fort werd in 1638 gebouwd en vernoemd naar koningin Christina van Zweden.

Recife, Brazil. Op 27 januari 1654 werd hier, in de buurt van Forte das Cinco Pontas, waar we ons nu bevinden, de capitulatie van de Nederlandse troepen ondertekend, waarmee het bestuur van de kolonie overging in de handen van de voormalige bestuurders, Portugal.

Recife, Brazil. Het is moeilijk niet onder de indruk te zijn, wanneer je de Capela Dourada, de Gouden Kapel, binnen wandelt.

Recife, Brazil. We staan hier voor één van de gebouwen van Uninassau, gelegen in de wijk Graças in Recife. De naam van de Maurits van Nassau Universiteit is een eerbetoon aan een centraal figuur van de Nederlandse invasie van Pernambuco in de 17e eeuw: graaf Maurits van Nassau, die van 1637 tot 1644 over Nederlands Brazilië regeerde.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. Hier, bij Monte dos Guararapes, vonden twee beslissende veldslagen plaats die leidden tot het verdrijven van de Nederlanders uit Brazilië in 1654, na 24 jaar kolonisatie door de zakenlui van de West-Indische Compagnie, hoewel met de steun van de Nederlandse Staten-Generaal.

Recife, Brazil. Hier, in de kerk van Nossa Senhora dos Militares, in de wijk Santo Antônio in Recife, vinden we één van de bekendste afbeeldingen van één van de veldslagen bij Guararapes, belangrijke momenten in het verdrijven van de Hollanders, door de Portugezen, uit het noordoosten van Brazilië.

Recife, Brazil. In de wijk Boa Viagem, waar we nu zijn, vinden we de meest populaire toeristische bestemming van Recife, het prachtige strand, met dezelfde naam. Als je dit deel van de stad bezoekt, kan je ook een belangrijk werk bekijken van een van de meest prominente kunstenaars van Pernambuco, Francisco Brennand, die in 2019 overleed.

Ciceroândia, Brazil. Op het Maria Camarão-plein, in het centrum van de wijk Tejucupapo, in de gemeente Goiana, in Pernambuco, in het noordoosten van Brazilië, staat een standbeeld van een trotse vrouw met een bak boven haar hoofd en een mes in haar rechterhand. De vrouw heeft dezelfde naam als het plein en dient als een symbool voor de bewoners van dit dorp, en de regio, voor hen die zich hun eigen geschiedenis weten te herinneren.

The Hague, The Netherlands. We staan hier op het strand van Scheveningen, in de buurt van Den Haag. Hier ergens voor de kust was de Poolse veroveraar Krzysztof Arciszewski de eerste Pool die een wandeling maakte op de bodem van de zee.

Recife, Brazil. In 1629 begonnen de Portugezen met de bouw van Fort Brum, waar we nu voor staan. Toen heette het Forte Diego Paes, en het doel van het fort was om de haven van Recife beter te beveiligen tegen mogelijke invasies.

Recife, Brazil. De Maurits van Nassau brug, waar we ons nu bevinden, geeft een mooi overzicht over de stad Recife.

São Benedito do Sul, Brazil. Een quilombo is een gemeenschap van gevluchte slaven, en we bevinden ons op de locatie van de misschien wel meest bekende quilombo in Brazilië, waar zichzelf bevrijde tot slaaf gemaakte mensen een leven van dwangarbeid en geweld hadden weten te ontsnappen.

Recife, Brazil. De belangrijkste lokale kranten, zoals de Diário da Manhã, prezen Maurits van Nassau nog tot in de 20e eeuw.

Jakarta, Indonesia. We bevinden ons op de binnenplaats van het Wayang Museum in de oude binnenstad van Jakarta. Voor de bouw van het huidige pand in 1912, stond hier de Nieuwe Nederlandse Kerk en daarvoor de Oude Nederlandse Kerk, die zelf was gebouwd op de plek van een Nederlandse begraafplaats.

Recife, Brazil. Hier, vanaf Alto da Sé, het hoogste punt in Olinda, kun je bijna de hele stad overzien. Olinda was, in de 17e eeuw, een bijna onuitputtelijke bron van rijkdom voor de Portugese heerser.

Recife, Brazil. We staan hier voor het Apolo theater, in het centrum van Recife. Dit is het oudste theater van de stad, opgericht in 1842.

Recife, Brazil. We staan hier voor het gemeentehuis van Abreu e Lima, niet ver van Recife, de hoofdstad van de Braziliaanse staat Pernambuco. De gemeente eert José Inácio de Abreu e Lima, een van de meest bijzondere en veelzijdige figuren uit de Braziliaanse geschiedenis.

Recife, Brazil. Mocht je net zijn aangekomen in Recife, de hoofdstad van Pernambuco, en je ziet hoe kosmopolitisch deze stad tegenwoordig is, is het je misschien moeilijk voor te stellen hoe de stad eruit zag, vóór de Nederlandse invasie van 1630.

Recife, Brazil. We staan nu op de Boa Vista brug, “Boa Vista” betekent “mooi uitzicht”, gebouwd in 1876.

Recife, Brazil. We zijn nu in het Palácio do Campo das Princesas, gelegen in de wijk Santo Antônio, in Recife, vroeger bekend als het eiland Antônio Vaz. Hier vinden we de zetel van de uitvoerende macht van de staat Pernambuco en dit paleis staat hier sinds 1841.

Rio de Janeiro, Brazil. We bevinden ons in de wijk Glória in Rio de Janeiro, voor het Braziliaans Historisch en Geografisch Instituut. Hier vind je ongeveer 160.000 documenten met betrekking tot de Braziliaanse geschiedenis, waaronder boeken, tijdschriften, kunstvoorwerpen, schilderijen, albums, kaarten, atlassen, en meer.

Recife, Brazil. De haven van Recife, waar we ons nu bevinden, is ouder dan de stad. In het midden van de 16e eeuw zorgden de eerder natuurlijk gevormde riffen aan de Braziliaanse kust voor een scheiding tussen de diepe zee van de Atlantische Oceaan en een uitgestrekt, kalm gebied aan de kust van dit deel van Brazilië.

Recife, Brazil. Hier, in het klooster van Santo Antônio, in het centrum van Recife, ligt het lichaam van de Braziliaanse aanvoerder Henrique Dias.

Luanda, Angola. Het Nationaal Slavernijmuseum, hier in Luanda, de hoofdstad van Angola, werd in 1977 gebouwd op de plek van de Casa Grande-kapel, een 17e-eeuwse tempel waar slaven werden gedoopt voordat ze aan boord gingen van de schepen die hen naar het Amerikaanse continent brachten.

Recife, Brazil. We staan hier op de hoek van Rua do Imperador en Rua Primeiro de Março, de plek van de eerste sterrenwacht in het zuidelijk halfrond en in Amerika.

Alloa, United Kingdom. De Dunmore Pineapple is een folly in Stirlingshire, een graafschap in Schotland.

Recife, Brazil. We staan hier voor de kerk van het Heilig Hart van Jezus op het Casa Forte plein, een van de locaties van de veldslagen die in de 17e eeuw uitmondden in het verdrijven van de Nederlanders uit het noordoosten van Brazilië.

Jaboatão dos Guararapes, Brazil. We staan hier ​​bij de ingang van de straat die toegang geeft tot Morro dos Guararapes, de Gaurarapes heuvel, het toneel van de veldslagen van Guararapes, die plaatsvonden in 1648 en 1649 en waar de troepen van de Portugese kolonie, die inheemse volkeren en Afrikanen samenbracht met Portugees-Brazilianen, en de Nederlandse strijdkrachten, die Brazilië sinds 1630 hadden bezet en bijna drie keer zoveel soldaten tot hun beschikking hadden, elkaar ontmoetten op het slagveld.

Recife, Brazil. We staan hier op het Praça do Carmo, in Olinda. Hier vinden we de Carmokerk, gebouwd op de ruïnes van een klooster dat verbonden was aan de Karmelietenorde.

Recife, Brazil. We staan hier op het aantrekkelijke Praça da República, in het centrum van Recife, in de staat Pernambuco, in het noordoosten van Brazilië.

Recife, Brazil. We bevinden ons in Fort Oranje, een van de eerste forten die de Nederlanders in 1631 in Brazilië bouwden.

Recife, Brazil. Het Forte das Cinco Pontas, waar we ons nu bevinden, is een van de oudste gebouwen in Recife. De bouw van het fort begon in 1630, in het eerste jaar van de Nederlandse bezetting van Brazilië.

Recife, Brazil. We staan voor het pand van het muziekgilde Henrique Dias, gelegen in Rua Treze de Maio, in de wijk Amparo, in het hart van de stad Olinda.

Recife, Brazil. Als je door het centrum van Recife loopt, of je nu inwoner bent, of toerist, kan je op veel plekken de gevolgen van stedelijke vernieuwing zien.

Recife, Brazil. Het was hier, aan het strand van Pau Amarelo, aan de noordkust van de staat Pernambuco, dat de mannen die op de uitkijk stonden in de Portugese verdedigingsposten, op 16 februari 1630 een vloot van zevenenzestig schepen aan de horizon zagen verschijnen.

Recife, Brazil. We zijn nu in Parque 13 de Maio, een van de bekendste stukjes groen in het centrum van Recife. Rondom dit aangename plein vinden we enkele van de meest traditionele openbare scholen in de hoofdstad van Pernambuco en, op een gemiddelde doordeweekse dag, tijdens hun pauzes, kan je vaak de leerlingen zien relaxen tussen het groen.

Amsterdam, The Netherlands. We staan hier voor de Zuiderkerk, in het centrum van Amsterdam. De kerk speelde een belangrijke rol in het leven van Rembrandt, niet in het minst omdat drie van Rembrandts kinderen in de kerk werden begraven.

Recife, Brazil. Een populair gezegde in Brazilië in de 17e eeuw was: “Vrouwen moeten het huis maar drie keer in hun leven verlaten: om gedoopt te worden, om te trouwen, en om begraven te worden”.

De Fernando de Noronha-archipel, bestaat uit 21 eilanden voor de kust van Brazilië en maakt tegenwoordig deel uit van de staat Pernambuco, hoewel de hoofdsteden Joao Pessoa en Natal, van twee staten ten noorden van Pernambuco, allebei dichterbij zijn.

João Pessoa, Brazil. We zijn hier bij het Fort van Santa Catarina, ook bekend als het Cabedelo Fort, op het gelijknamige strand in de staat Paraíba, in het noordoosten van Brazilië.

Recife, Brazil. Rua da Moeda is een historisch Boheems bolwerk in Recife, misschien vanwege de nabijheid van de haven, en dient al sinds de begindagen van de Europese kolonisatie als een plek voor vermaak in het noordoosten van Brazilië.

Salvador, Brazil. Hoewel de Nederlandse aanwezigheid in het noordoosten van Brazilië in de 17e eeuw vooral bekend is vanwege de bezetting in en rond Pernambuco, waar de steden Recife en Olinda te vinden zijn, begonnen de Hollanders hun koloniaal avontuur in Brazilië met, op 9 mei 1624, de inval van Salvador, de hoofdstad van de staat Bahia.

Recife, Brazil. We bevinden ons nu op de Rua do Bom Jesus, waar we de eerste synagoge van Amerika vinden, Kahal Kadosh Zur Israel, of de Heilige Gemeente van de Rots van Israël.

Ruyven, The Netherlands. Op het marktplein in Delft vinden we een eerbetoon aan de beroemdste, of misschien wel beruchtste, zoon van deze stad. Een standbeeld voor de Nieuwe Kerk herdenkt de beroemdste jurist van de 17e eeuw, Hugo de Groot, vaak ook Hugo Grotius genoemd.