Stichting Filosofie en Meditatie

De muziek achter de woorden van de Bhagavad Gita

We kunnen de Bhagavad Gita vers voor vers lezen, vertalen en proberen te begrijpen. Daarin ligt een enorme rijkdom.

Maar er is nog een andere laag van kennis.

Sommige kennis bevindt zich niet in de afzonderlijke woorden en verzen, maar in de beweging van de tekst. In wat eraan voorafgaat, in wat erop volgt, in versnelling en vertraging, in verwachting, ontreddering en stilte.

De Bhagavad Gita heet niet voor niets Gita: een lied.

In deze podcast volgen we de muzikale beweging van het eerste hoofdstuk: van het oorverdovende tumult op het slagveld naar het stille midden; van vijanden naar vrienden en familie; van Arjuna's zekerheid naar lichamelijke ontreddering, argumenteren en uiteindelijk vishada — de diepe duisternis waarin het licht van de Bhagavad Gita kan verschijnen.

Een andere manier van lezen:
van kennen en begrijpen naar ervaren en ontmoeten.

Want een lied kun je bestuderen.
Maar om het werkelijk te leren kennen,
moet je het ook horen.

Nieuwe podcast – Twee vleugels

De mens heeft twee vleugels.

De ene is wijsheid.
De andere is liefde.

In onze cultuur hebben we één van die vleugels bijzonder sterk ontwikkeld: we onderzoeken, analyseren, onderscheiden en proberen te begrijpen. Maar naast de taal van het verstand bestaat ook de taal van het hart.

Niet als alternatief voor de rede.
We hebben beide nodig.

In deze podcast onderzoek ik wat het betekent om ook die tweede taal opnieuw te leren verstaan. Een taal die minder spreekt in definities en vaker in beelden, symbolen, poëzie en muziek.

Definities sluiten.
Symbolen openen.

Misschien hoeven we niet te kiezen tussen kennen en ervaren, tussen doorzien en doorleven, tussen wijsheid en liefde.

Een vogel kiest immers ook niet tussen zijn vleugels.

Met één vleugel kun je ver komen.
Maar om te vliegen heb je er twee nodig.

Iedereen die wel eens een Upanishad heeft gelezen, of de Bhagavad Gita, de Ashtāvakra Samhitā, teksten van Rumi, Laozi of Meister Eckhart, kent waarschijnlijk dat gevoel.

Je leest een paar regels. En je denkt: “Wat staat hier nueigenlijk?"

Maar misschien zijn spirituele teksten minder moeilijk danje denkt. Ze vragen alleen iets anders van ons.

In deze aflevering onderzoek ik waarom teksten als de BhagavadGita, de Upanishads en de Ashtavakra Samhita zich zo anders laten lezen dangewone boeken. Niet omdat zij ingewikkelder zijn, maar omdat zij ons uitnodigentot een ontmoeting in plaats van een verklaring.

We verkennen het bijzondere belang van niet-weten –niet als gebrek aan kennis, maar als een open ruimte waarin levende kennis zich kan ontvouwen. Langs Arjuna, Shvetaketu, Bhrigu, en Rama ontdekken we dat de diepste vragen niet altijd om snelle antwoorden vragen.

In deze podcast bespreken we hoe een spirituele tekst geleidelijk verandert van een verzameling woorden in een levende relatie.

Misschien is dat wel de reden dat we steeds opnieuw naar dezelfde verzen terugkeren: niet omdat we nog iets zijn vergeten, maar omdat wijzelf veranderd zijn.

"Een spirituele tekst is geen probleem dat opgelostwil worden, maar een ontmoeting die geleefd wil worden."

Waarom raken sommige teksten ons diep, terwijl andere vooral informatie overdragen? En waarom lijken oude spirituele geschriften soms pas werkelijk tot leven te komen wanneer we ze hardop lezen, ruimte laten voor stilte en luisteren naar wat ze in ons oproepen?

In deze podcast neem ik je mee in onze zoektocht naar Ademend Lezen en Schrijven. Wat begon als een poging om lezen minder inspannend te maken, groeide uit tot een verrassende ontdekkingstocht. We onderzochten hoe kortere zinnen, witregels, ademritme en muzikale elementen een tekst toegankelijker kunnen maken. Maar onderweg ontdekten we iets wat we niet hadden verwacht.

Tijdens het lezen van de Bhagavad Gita, de Katha Upanishad en de Ashtavakra Samhita werden mensen niet alleen geraakt door de betekenis van de woorden, maar ook door wat de teksten in hen opriepen: ontroering, warmte, stilte, soms zelfs een diep gevoel van heimwee. Zou het kunnen dat geschreven woorden méér overdragen dan alleen kennis?

Aan de hand van een nieuwe vertaling van de Bhagavad Gita laat ik zien hoe ook ritme, herhaling en muzikale beweging een tekst kunnen dragen. Het lijkt erop dat sommige spirituele geschriften niet alleen bedoeld zijn om gelezen te worden, maar ook om te klinken, te resoneren en samen onderzocht te worden.

Niet alleen de betekenis van een tekst verandert ons, maar ook de manier waarop wij haar lezen.Deze podcast is een uitnodiging om mee te denken, mee te voelen en mee te onderzoeken. Want misschien staat de geschiedenis van de geschreven taal nog helemaal niet aan haar einde.

In deze aflevering onderzoeken we een vraag die tijdens een retraite rond de Katha Upanishad spontaan naar voren kwam.

Waarom worden sommige mensen geëmotioneerd bij het lezen van deze teksten? Waarom ervaren zij geen verdriet, maar eerder een diep verlangen, een gevoel van thuiskomen of een heimwee dat moeilijk onder woorden te brengen is? En waarom voelen sommigen tegelijkertijd een duidelijke resonantie in de buikstreek?

Deze ervaringen brachten ons bij een verrassende ontmoeting tussen eeuwenoude spirituele teksten en moderne neurowetenschap. We verkennen onder meer de rol van de insula, het hersengebied dat onze innerlijke lichaamsbeleving helpt vormgeven, en staan stil bij de vraag hoe poëzie en spirituele taal misschien méér doen dan informatie overdragen. Kunnen woorden een innerlijke ruimte openen? Kan de vorm van een tekst – ritme, stilte, eenvoud en openheid – invloed hebben op de manier waarop wij de werkelijkheid ervaren?

Het is geen zoektocht naar definitieve antwoorden, maar een uitnodiging tot verwondering en onderzoek. Misschien begrijpen wij sommige teksten niet alleen met ons hoofd, maar met ons hele mens-zijn.

Heb jij vergelijkbare ervaringen gehad tijdens het lezen van poëzie, spirituele teksten of andere boeken? Dan nodig ik je van harte uit om die met ons te delen.

Waarom ervaren zoveel mensen vandaag de dag onrust, vermoeidheid, eenzaamheid of het gevoel voortdurend achter de feiten aan te lopen? Zijn dit losse problemen, of maken ze deel uit van een groter geheel?

In deze podcast gebruik ik de Quick Scan van de Vijf Elementen uit de Indiase filosofie als een eenvoudige maar verrassend krachtige spiegel. Niet als theorie, maar als een praktisch hulpmiddel om te ontdekken waar een verstoring zich bevindt: ontbreekt er ruimte, adem, energie, verbinding of juist concrete vorm?

We onderzoeken waarom juist deze vijf kwaliteiten in onze tijd onder druk lijken te staan en hoe herstel misschien niet begint met méér doen, maar met het scheppen van ruimte. Vanuit die ruimte kan de adem terugkeren, ontstaat nieuwe energie, groeien verbindingen en krijgt het leven weer richting en vorm.

Een podcast over gezondheid, bewustzijn en de vraag hoe oude wijsheid verrassend actueel kan zijn in het leven van vandaag. Misschien ontdek je dat één klein inzicht al voldoende is om de eerste stap naar verandering te zetten.

Veel mensen zien sattva – helderheid, rust en harmonie – als het hoogste doel van spiritualiteit. Maar is dat werkelijk wat de oude Indiase wijzen bedoelden?

In deze aflevering onderzoeken we één van de mooiste juweeltjes uit de Indiase filosofie: de leer van de drie guna's – sattva, rajas en tamas. We ontdekken dat niet één van deze krachten het doel is, maar dat alle drie een onmisbare plaats hebben in de schepping én in ons dagelijks leven.

Waarom zegt de Bhagavad Gītā dat zelfs sattva ons kan binden? Wat is de rol van rajas en tamas? En hoe kunnen inzicht, handelen en loslaten samenkomen in een leven dat niet alleen innerlijke rust zoekt, maar ook een wijze bijdrage levert aan de wereld?

Een podcast over helderheid, verantwoordelijkheid en de kunst om in harmonie met de schepping mee te bewegen.

In deze podcast onderzoek ik de relatie tussen kennis en vergeten. Waarom voelt echte wijsheid vaak niet als iets nieuws, maar als een herinnering aan iets dat we al lang kenden? Waarom hebben we elkaar nodig om te blijven herinneren? En welke rol spelen studie, satsang en het dagelijks leven daarin?

Aan de hand van een persoonlijke anekdote, inzichten uit de spirituele tradities en de drie guna’s uit de Bhagavad Gītā, houd ik een pleidooi voor de satsang als plaats van ontmoeting, herinnering en beoefening.

Niet alleen om nieuwe kennis te verzamelen,
maar om elkaar te helpen herinneren
aan wat we eigenlijk al wisten.

Veel spirituele geschriften zijn geschreven in talen die wij niet dagelijks spreken: Sanskriet, Pali, Chinees, Arabisch of Grieks. Daarom zijn we afhankelijk van vertalingen. Maar wie verschillende vertalingen naast elkaar legt, ontdekt al snel dat ze soms behoorlijk van elkaar verschillen.

Welke vertaling is dan de juiste?

In deze podcast onderzoek ik de relatie tussen taal, betekenis en ervaring. Aan de hand van voorbeelden uit de Katha Upanishad, de Bhagavad Gītā en de Ashtavakra Samhita kijken we naar woorden die zich niet eenvoudig laten vertalen. Wat betekenen begrippen als śoka, het verdriet of de verwarring van Arjuna? Wat gebeurt er wanneer een vertaler kiest voor "beheersen", "opgaan in" of "tot rust laten komen"?

Maar misschien is de belangrijkste vraag niet: "Wat betekent dit woord?" Misschien is de vraag: "Wat probeert deze tekst met dit woord in ons wakker te maken?"

Een gesprek over vertalen, begrijpen, ervaren en herinneren. Over de gekleurde bril waardoor wij allemaal kijken. En over levende teksten die, net als muziek, steeds opnieuw tot leven komen wanneer wij er met aandacht naar luisteren.

Hoe kan je kennis verkrijgen?

Deze vraag staat centraal in vele geschriften. In de Ashtavakra Samhita is dit dan ook de eerste vraag waar het boek mee begint.

Vaak denken we bij kennis aan begrijpen: we lezen, analyseren, vergelijken en trekken conclusies. Maar is dat de enige vorm van weten?

In deze podcast gebruik ik de Fibonacci-reeks als voorbeeld. Je kunt haar wiskundig bestuderen en de verborgen Gulden Snede ontdekken. Maar je kunt haar ook herkennen in bloemen, schelpen, golven, bomen, sterrenstelsels en zelfs in je eigen lichaam. En soms gebeurt er nog iets anders: je ervaart harmonie, schoonheid en samenhang zonder precies te weten waarom.

Hetzelfde geldt voor spirituele kennis.

Sommige inzichten kun je begrijpen. Andere kun je herkennen of je herinneren. En dan is er nog het ervaren van kennis.

Een verkenning van drie manieren van kennen: begrijpen, herkennen en resoneren — en hoe belangrijk het is dat er voldoende "ruimte" bij je is voor de kennis om te kunnen landen.

In deze podcast vertel ik waarom de Ashtavakra Samhita al vele jaren een bijzondere plaats inneemt in mijn leven. Ik bespreek een nieuwe Nederlandse vertaling waarin de lichtheid, eenvoud en vrijheid van deze tekst centraal staan. Daarnaast deel ik persoonlijke anubhava's: geen commentaren of verklaringen, maar beschouwingen over hoe deze verzen in mijn eigen leven hebben geklonken.

We luisteren samen naar enkele verzen uit hoofdstuk 1 en 2, en ontdekken hoe de Ashtavakra in hoofdstuk 3 een stap zet die verder gaat dan veel andere spirituele geschriften. Aan het einde lees ik een persoonlijke ode aan deze bijzondere tekst voor.

Ik nodig je van harte uit om te luisteren en vooral ook te reageren. Spreekt deze tekst je aan? Raakt zij iets in je? Of juist helemaal niet? Ik hoor graag jouw ervaring.

Is de wereld een illusie? Het is een vraag die mensen al eeuwenlang bezighoudt. Mystici, filosofen en zelfs moderne wetenschappers hebben geprobeerd te begrijpen hoe wij werkelijkheid ervaren en in hoeverre onze waarneming betrouwbaar is. Zien wij de wereld werkelijk zoals zij is, of kijken wij altijd door de bril van onze overtuigingen, herinneringen, verlangens en ideeën?

In deze podcast onderzoeken we hoe onze werkelijkheid mede gevormd wordt door paradigma’s: gedeelde manieren van kijken die bepalen wat wij zien, wat wij belangrijk vinden en zelfs wat wij voor waar houden. We staan stil bij het werk van Thomas Kuhn, die liet zien hoe complete wereldbeelden kunnen verschuiven, waardoor niet alleen antwoorden veranderen, maar ook de vragen die wij stellen.

Daarnaast verkennen we het begrip “interbeing” van Thich Nhat Hanh: het inzicht dat niets volledig op zichzelf bestaat, maar dat alles met alles verbonden is en in relatie ontstaat.

Vanuit die achtergrond kijken we ook naar de diepe inzichten van de Ashtavakra Gita en onderzoeken we hoe meditatievormen zoals Vidya meditatie en Anvaya–Vyatireka meditatie ons kunnen helpen om de structuren van onze waarneming zichtbaar te maken en soms zelfs even los te laten.

Want misschien is de belangrijkste vraag niet of de wereld werkelijk bestaat, maar hoe wij kijken — en wat er overblijft wanneer onze mentale constructies stilvallen.

In deze podcast verkennen we de subtiele werking van een satsang.
Waarom kan samenzijn soms transformerender zijn dan alleen mediteren of studeren?
Wat gebeurt er wanneer mensen zich werkelijk op elkaar afstemmen?

We spreken over:
– de kracht van gezamenlijke aandacht
– veiligheid en gelijkwaardigheid
– resonantie tussen mensen
– waarom samen eten, werken en stil worden onderdeel kunnen zijn van spirituele verdieping
– en hoe bewustzijn zich afstemt op een veld

Misschien is een satsang uiteindelijk niet zomaar een bijeenkomst,
maar een ruimte waarin bewustzijn zichzelf helderder leert herkennen.

Een verstilde en verdiepende podcast over afstemming, resonantie en de verborgen kracht van samenzijn.

Wat als meditatie niet alleen iets is wat je doet op een kussen…maar iets wat met je meereist door het leven?

In deze aflevering verkennen we nididhyāsana en in het bijzonder vidyā-meditatie:een contemplatieve vorm van meditatie waarin we niet zoeken naar antwoorden, maar leren de vragen "heel" te laten.

We staan stil bij de wortels in Vedānta, boeddhisme en soefisme,en bij een andere houding:heellaten, niet aanraken, blijven dobberen.

Klassieke meditatie brengt rust door de geest stil te laten worden.

Nididhyāsana en Vidyameditatie geven een andere vorm van rust — een rust die voortkomt uit helderheid en lichtheid — niet door alles op te lossen, maar door het zoeken zelf te laten ontspannen.

Wanneer taal weer kan ademen

Over lezen, aandacht en een nieuwe manier van schrijven

Waarom lezen steeds minder jonge mensen boeken op de manier waarop eerdere generaties dat deden?
Ligt dat alleen aan sociale media en digitale afleiding, of speelt er misschien nog iets anders?

In deze aflevering onderzoeken we een vraag die zelden wordt gesteld: hoe beïnvloedt de vorm van een tekst onze manier van lezen en begrijpen?

We kijken naar wat onderzoek zegt over oogbewegingen en aandacht tijdens het lezen, naar de verschillen tussen cognitief, scannend en contemplatief lezen, en naar het belang van ritme en muzikaliteit in taal.

Aan de hand van een voorbeeld uit het nieuwe boek Relationeel Bewustzijn, De Vierde Generatie Spiritualiteit introduceren we ook een andere manier van schrijven: ademend schrijven — een vorm van taal waarin zinnen het ritme van de adem volgen en woorden weer ruimte krijgen om te resoneren.

Misschien is de vraag van onze tijd niet alleen wat we schrijven, maar ook hoe taal kan ademen.

Sāṅkhya geeft de kaart.
Yoga geeft de weg.
Vedānta onthult de bestemming.

Wat is de aard van de werkelijkheid?
Wie zijn wij in die werkelijkheid?
En hoe kunnen we leven in harmonie met onszelf en de wereld?

In deze aflevering verkennen we drie grote tradities uit de Indiase filosofie: Yoga, Sāṅkhya en Vedānta.

Sāṅkhya biedt een kaart van de kosmos en van de menselijke psyche. Yoga laat zien hoe de mens innerlijke harmonie en eenheid kan ontwikkelen. Vedānta opent het perspectief van de ultieme werkelijkheid.

Samen vormen zij een weg van inzicht en transformatie die ook vandaag nog verrassend actueel is – zowel in het Oosten als in het Westen.

Harmonie, puls, tijd en paradigma – naar een nieuwe generatie spiritualiteit

In deze tweede aflevering bouwen we voort op de inzichten uit deel 1

en zetten we een beslissende stap verder.

Wat gebeurt er wanneer we de ontdekkingen van
Fibonacci, Bernoulli, Einstein en Kuhnniet alleen wetenschappelijk, maar ook spiritueel serieus nemen?

We onderzoeken:

harmonie als dragend principe van de schepping

de lemniscaat als symbool voor pulserende ontwikkeling

tijd en ruimte als veranderlijke ervaringen van bewustzijn

en paradigma’s als stille krachten achter religie, economie en moraal

Zo ontstaat een ander beeld van groei, tijd, betekenis en samenhang.
Een beeld dat diepe ondersteuning biedt voor een nieuwe generatie spiritualiteit, waarin wetenschap en spiritualiteit opnieuw samen stromen.

🎧 Heb je deel 1 nog niet geluisterd? Begin daar — deze aflevering verdiept en opent.

Van Fibonacci tot paradigma’s – het ontstaan van nieuw denken

Wat hebben de Fibonacci-reeks, het lemniscaat, relativiteit en paradigma’s met spiritualiteit te maken?
Meer dan we vaak denken.

In deze aflevering neem ik je mee langs vier sleutelfiguren uit de bèta-wetenschappen:
Leonardo Fibonacci, Jacob Bernoulli, Albert Einstein en Thomas Kuhn.
Niet om hun theorieën technisch uit te leggen, maar om te laten zien hoe hun ontdekkingen ons wereldbeeld hebben verschoven.

We verkennen hoe nieuwe vormen van denken alleen konden ontstaan omdat de tijd er rijp voor was, en hoe wetenschap nooit losstaat van cultuur, geschiedenis en bewustzijn.

Deze aflevering vormt het fundament.
In deel 2 onderzoeken we wat dit alles betekent voor spiritualiteit, meditatie en mensbeeld — en waarom wetenschap en spiritualiteit misschien nooit echte tegenpolen zijn geweest.

🎧 Luister na deze aflevering verder met Deel 2 (beschikbaar vanaf (25/1/2026).

Eeuwenlang hebben spirituele tradities zich ontwikkeld als eilanden:
rijk aan wijsheid, diep in hun eigen taal en praktijk.

Maar we leven niet meer in een wereld van eilanden. We leven in een verbonden, geglobaliseerde werkelijkheid —en toch sluiten spirituele stromingen zich vaak nog voor elkaar af.

In deze podcast onderzoek ik een kantelpunt in het spirituele veld: wat gebeurt er wanneer tradities niet langer strijden om gelijk, maar bruggen bouwen en van elkaar durven leren?

Over:

waarom afzondering ooit kracht gaf, maar nu kan verstarren

hoe mededogen, liefde, yoga en troost elkaar kunnen verhelderen

waarom gesloten deuren leiden tot stil verval

en hoe een nieuwe, volwassen spiritualiteit zich aandient

Geen syncretisme. Geen nivellering.
Maar verbinding, verdieping en wederzijds leren.

Dit is spiritualiteit van de Vierde Generatie:niet de generatie van muren, maar van bruggen.

We leven niet zozeer in de werkelijkheid, maar in beelden van de werkelijkheid.

In deze aflevering verkennen we het begrip paradigma — het onzichtbare raamwerk dat bepaalt hoe we kijken, denken en handelen.

Met voorbeelden uit geld, het lichaam en ecologie laat deze podcast zien hoe diep paradigma’s ons leven vormen, en waarom het herkennen ervan een sleutel is tot de Vierde Generatie Spiritualiteit.

Bewustwording zonder afwijzing.In de wereld, maar niet blind.

De wanhoop van Arjuna eindigt niet aan het einde van hoofdstuk 1, maar loopt door tot en met hoofdstuk 2, vers 8. Tot dat moment klinkt slechts één stem: die van Arjuna. Pas in hoofdstuk 2, vers 3 geeft Krishna zijn eerste antwoord — niet als leerstelling, maar als medicijn: hij maakt wanhoop tot yoga.
In deze podcast lees ik deze overgang als muziek: waar leg je de zware en waar de lichte noten? Zoals bij de Pāvamāna-mantra gaat het niet alleen om woorden en betekenissen, maar om luisteren.
Een interpretation class: geen definitieve uitleg, maar een uitnodiging tot eigen onderzoek.

In deze eerste aflevering verkennen we een nieuw perspectief op spirituele ontwikkeling: De Vierde Generatie Spiritualiteit.
We kijken naar de grote lijnen van de menselijke spirituele geschiedenis — van de sacrale, mythische wereld tot de tijd van systemen en scholen, en van de moderne individuele spiritualiteit tot de relationele en evolutionaire benadering van vandaag.

Waarom staat er nu een nieuwe generatie op?
Welke oude paradigma’s verschuiven er wereldwijd?
En waarom is dit meer dan een nieuwe stroming, maar werkelijk een breukvlak in het bewustzijn?

In deze aflevering krijg je een helder overzicht van de vier generaties, de beperkingen van het lineaire spirituele pad, de terugkeer van het vrouwelijke principe, en de groei naar volwassen, belichaamd en relationeel bewustzijn.

Dit is de poort naar een nieuw mensbeeld — en naar een spirituele ontwikkeling die niet meer draait om ontsnapping, maar om aanwezigheid, verbinding en evolutie.

In deze aflevering verkennen we hoe één mens, met één klein gebaar, een beweging kan starten die zich eindeloos verdubbelt. Gebaseerd op het oude Indiase verhaal van het schaakbord ontdekken we de kracht van doorgeven: help twee mensen, en laat hen hetzelfde doen. Zo wordt Karuṇā — compassie in actie — een stille, liefdevolle revolutie die de wereld verandert.

In deze eerste aflevering vertel ik waarom we starten met een nieuwe podcastserie over de Bhagavad Gītā. De Stichting Filosofie en Meditatie werkt al meer dan dertig jaar met dit tijdloze geschrift — in studies, bijeenkomsten en retraites — en nu brengen we deze kennis naar een breder publiek via Spotify.

We verkennen ook meteen het begin van de Gītā: hoofdstuk 1, de yoga van Arjuna’s wanhoop. Waarom noemt de Gītā wanhoop een vorm van yoga? Wat wordt hier bedoeld, en wat kunnen wij ervan leren aan het begin van onze eigen innerlijke weg?

Een eerste stap in een serie die de Gītā toegankelijk, praktisch en invoelend wil maken voor iedereen die verdieping zoekt.

Een meditatieve podcast van Mehdi Jiwa over zijn bundelDe Gouden Vis— poëzie als reis naar stilte, liefde en het licht van de ziel.

In deze podcast vertelt Mehdi Jiwa over het ontstaan van zijn nieuwe dichtbundel De Gouden Vis en leest hij enkele gedichten voor.
De bundel is een uitnodiging tot verstilling — een reis langs liefde, verlangen, stilte en waarheid, geïnspireerd door soefi-wijsheid, vedānta en boeddhisme.

Met sobere woorden en diepe eenvoud raakt Jiwa aan het verlangen van de ziel om terug te keren naar haar oorsprong.
Zijn poëzie vormt een brug tussen oude mystieke kennis en de moderne zoektocht naar betekenis en innerlijke vrede.

Laat je meenemen door de stem van de dichter — in zachte toon, als voetstappen in vers gevallen sneeuw — en ontdek de stille kracht van De Gouden Vis.

In deze aflevering verkennen we de vier poorten die leiden naar de tempel van de Hoogste Wijsheid: de poort van de rede, de poëzie, de vidyā’s en de mantra. Elke poort opent een andere dimensie van kennis en ervaring. Samen brengen ze ons tot de drempel van prajñā – de levende, hoogste wijsheid.

Belangrijk in dit gesprek is dat prajñā niet ver weg of onbereikbaar is. Het is geen verheven ideaal dat buiten ons ligt, maar een werkelijkheid die ieder mens kan ervaren in dit leven. Door onze zoektocht, onze ontvankelijkheid en onze overgave kunnen we deze wijsheid leren herkennen en toelaten.

Luister mee naar een pad dat niet alleen over denken of geloven gaat, maar over een innerlijke resonantie met de bron die ons allen draagt.

We spreken vaak over liefde, maar minder over mededogen – karuṇā. In deze podcast verkennen we wat karuṇā betekent in het boeddhisme, hoe het zich onderscheidt van medelijden, en waarom het een bron van kracht en wijsheid kan zijn. Je hoort hoe Theravāda en Mahāyāna dit begrip uitwerken, en hoe karuṇā verbonden is met upāya (vaardige middelen) en dāna (het juiste geven). We sluiten af met een geleide karuṇā-bhāvanā meditatie die je dagelijks kunt gebruiken. Een oefening die je leven kan veranderen en je hart opent voor anderen.

Welkom bij deze aflevering.
Na een retraite krijg je vaak de vraag: “Hoe was het?” Maar woorden schieten tekort om zo’n ervaring echt over te brengen. Rationele kennis kan veel verklaren en analyseren, maar raakt zelden de kern van wat je hebt doorleefd. Poëzie komt daar dichterbij: zij spreekt in symbolen, roept emoties op en opent een ruimte voorbij de rede. In deze aflevering deel ik een gedicht dat heel recent is ontstaan, als een poging om de mystieke kracht van een retraite te benaderen. Geen beschrijving, maar een uitnodiging tot resonantie en eigen beleving.

“Beethoven en de Bhagavad Gītā: over lijden, roeping en trouw blijven aan jesvadharma. Een verhaal van muziek, strijd en de kracht van innerlijke opdracht.”Wat hebben Beethoven en de Bhagavad Gītā met elkaar te maken? In deze aflevering onderzoeken we hoe Beethoven, ondanks diepe persoonlijke crises, trouw bleef aan zijn svadharma – zijn innerlijke opdracht. We lezen de beroemde verzen II,47–48 uit de Gītā, die Beethoven zelf in zijn Tagebuch noteerde, en leggen de parallel met Arjuna die twijfelde aan zijn taak. We ontdekken hoe het Heiligenstädter Testament zijn keerpunt werd, hoe de geopolitiek zijn muziek kleurde, en waarom zijn 9e symfonie later zowel door nazi-propaganda als door de Europese Unie werd omarmd. Een verhaal over lijden, roeping en de universele kracht van muziek en spiritualiteit.

Na de vorige, intense podcast ontving ik veel warme reacties. In deze vervolgaflevering wil ik één gedicht delen dat velen raakte — en in het bijzonder opgedragen is aan de vrouw die mijn vrouw Helene anderhalf jaar lang met toewijding heeft verzorgd. Samen zijn we een nieuw pad begonnen, met moed, vertrouwen en een plan. Haar weg belichaamt precies waar dit gedicht over gaat. Misschien herken je er iets van jezelf in.

In deze persoonlijke aflevering deel ik iets wat ik eigenlijk nooit deel — en ook nooit van plan was om in een podcast te vertellen. Mijn vrouw is recent opgenomen in een verzorgingstehuis met vergevorderde dementie. Een breekpunt in mijn leven. Wat volgde was een diepe innerlijke duisternis… en toch, tot mijn eigen verbazing, begonnen er gedichten te stromen. 55 gedichten en 55 beschouwingen die nu worden uitgegeven — terwijl ik nooit eerder gedichten schreef.

Geïnspireerd door zenmeester Hakuin, die als een van de weinigen openlijk sprak over zijn duistere periodes, stel ik me in deze aflevering kwetsbaar op. Want veel mensen op het spirituele pad maken dit mee, maar zwijgen erover.

Deze aflevering is een uitnodiging om het licht dat soms juist in het donker geboren wordt te herkennen — en misschien ook in jezelf te erkennen.

In deze aflevering verkennen we de diep transformerende werking van meditatie. Grote spirituele tradities beschrijven meditatie niet alleen als een oefening in rust en concentratie, maar als een krachtig innerlijk vuur waarin het ego oplost en het bewustzijn zich opent voor een grotere maat van leven.

We volgen dit proces via begrippen als tanumānasa uit de Yoga Vāsiṣṭha, Sri Aurobindo’s Higher Mind, het oplossen van de ik-gedachte bij Ramana Maharshi, én het vurige tapas en de brandende liefde van Rumi: “Ik wil branden! Ik wil branden!”

Een aflevering over hoe meditatie ons wezen hervormt — subtiel, vurig, bevrijdend.

Welkom bij deze aflevering over de weg van het tijdelijke naar het tijdloze.

We leven in een wereld waarin alles komt en gaat — gedachten, gevoelens, gebeurtenissen, zelfs spirituele inzichten. Maar er is in ons iets wat niet verandert, wat onaangetast aanwezig blijft. Hoe kunnen we dit tijdloze herkennen, te midden van alle beweging?

In deze podcast laat ik me inspireren door drie grote bronnen van wijsheid: de Bhagavad Gītā, de Diamant Sūtra en de ghazals van Rumi.

We verkennen hoe ze ons leren om niet te rusten op wat ontstaat, om het werkelijke te onderscheiden van het onwerkelijke, en om een liefde te zoeken die ons werkelijk voedt.

Met woorden van Krishna:
"Het onwerkelijke kan niet bestaan, het werkelijke kan niet ophouden te bestaan."

Met het inzicht van de Diamant Sūtra:
"Laat de geest niet rusten op iets wat ontstaat."

En met de poëzie van Rumi:
"Waarom stel je je tevreden met een liefde die je geel kleurt?"

Ik wens je veel inspiratie bij het luisteren.

Waarom is de Bhagavad Gītā — een eeuwenoud spiritueel geschrift uit India — ook vandaag nog zo actueel en inspirerend? Waarom spreekt dit werk mensen van alle tijden en achtergronden aan?

In deze podcast neem ik je mee in de bijzondere kracht van de Bhagavad Gītā:

✨ hoe de Gītā je persoonlijk aanspreekt, juist in moeilijke momenten✨ hoe het je helpt om je eigen weg in het leven te vinden✨ hoe de wijsheid van de Gītā je moed en troost biedt in onrustige tijden✨ hoe je vanuit verbinding met het grote geheel — de dharma van het universum — kracht kunt putten voor je dagelijkse leven

De Bhagavad Gītā is geen boek voor verlichte zielen alleen, maar een praktische gids voor ieder mens onderweg. In deze aflevering vertel ik hoe deze bijzondere tekst ook jou kan helpen om in je eigen licht en kracht te gaan staan.

In deze aflevering nemen we je mee in de mystieke wereld van het soefisme, met als gids de dichter Rumi. Wat betekenen zijn beroemde ghazal’s werkelijk? Waarom spreken ze tot het hart in plaats van tot het hoofd? We verkennen de symboliek van de rietfluit, de verborgen taal van de liefde, en laten zien hoe deze poëtische weg verrassend veel verwantschap vertoont met de meditatieve paden van de Upanishads. Een aflevering over heimwee, overgave en de stille kracht van innerlijke herkenning.

Is verlichting iets wat ons plotseling overkomt? Of is het eerder een geleidelijk pad van verdieping, oefening en groei? In deze aflevering duiken we in een eeuwenoude spirituele vraag die tot op de dag van vandaag mensen bezighoudt — van boeddhistische monniken tot moderne zoekers.

We verkennen de twee wegen: de langzame rijping van inzicht via meditatie en oefening, en de schijnbaar plotselinge doorbraak die alles verandert. Met voorbeelden uit het boeddhisme, de Bhagavad Gītā, en het Soefi-verhaal van Mojud, en met een bijzondere verdieping in het leven van Huìnéng — de zesde patriarch van het Chan-boeddhisme — onderzoeken we wat deze vormen van verlichting ons vandaag kunnen leren.

Een uitnodiging tot bezinning, herkenning en misschien... een glimp van jouw eigen pad.

In deze aflevering duiken we diep in een vraag die voor iedereen relevant is: hoe betrouwbaar is onze eigen geest eigenlijk? Aan de hand van het verhaal van Arjuna uit de Bhagavad Gītā – een prins die op het moment van handelen volledig verlamd raakt door innerlijke verwarring – onderzoeken we hoe onze waarneming wordt gekleurd door emoties, overtuigingen en vermoeidheid.

We kijken ook naar inzichten uit de Yoga Vāsiṣṭha, waarin de geest wordt gezien als een scheppende kracht die werkelijkheid projecteert, maar daarmee ook een illusie in stand houdt. Hoe kunnen we leren zuiver waar te nemen? Welke rol spelen meditatie en innerlijke stilte? En wat betekent het om te vertrouwen op iets dat groter is dan onze persoonlijke geest?

Een aflevering voor iedereen die zoekt naar helderheid, onderscheidingsvermogen en innerlijke rust – juist in een wereld vol verwarring.

🎙️ Luister mee en ontdek hoe spirituele tradities ons helpen om de geest niet als vijand, maar als spiegel te zien.

In deze aflevering neem ik je mee in een verkenning van het Sanskrietwoord Śraddhā – vaak vertaald als ‘vertrouwen’ of ‘geloof’, maar in werkelijkheid veel dieper en rijker van betekenis. We onderzoeken de oorsprong van het woord, de betekenis in de Bhagavad Gītā, en de inzichten van leraren als Sivananda, Krishnananda en Chinmayananda. Ook gaan we in op de relatie tussen śraddhā en basic trust, en hoe dit vertrouwen zich vormt, verdiept en richting geeft aan ons leven en onze dharma. Een uitnodiging tot innerlijke reflectie en verbinding met het stille weten in je hart.

In deze aflevering verkennen we waarom het essentieel is om ruimte te maken voor spirituele oefening in je leven. Wat maakt een retraite anders dan een vakantie? Hoe helpt het parasympathisch zenuwstelsel je tot diepe rust te komen? En welke ‘gelukshormonen’ spelen daarbij een rol? Je ontdekt waarom sādhana geen ‘moeten’ is, maar een manier van leven – een pad naar innerlijke helderheid, zachtheid en betekenis. Voor iedereen die verlangt naar rust met richting, en stilte met diepgang.

In deze aflevering onderzoeken we hoe taal ons kan helpen – en soms juist belemmert – in het begrijpen en ervaren van verschillende bewustzijnstoestanden. We nemen de vier dhyāna’s als uitgangspunt. Een technische beschrijving schiet vaak tekort: het raakt de vorm, maar niet de stilte. Poëtische taal, zoals bij Buddhaghosa, opent al iets meer. Maar pas in een geleide meditatie kan de ervaring zelf tot leven komen – en misschien zelfs verdwijnen in iets dat taal overstijgt. Daar gaan we op in, stap voor stap.

We leven in een wereld vol woorden – maar zeggen die woorden wel wat we echt bedoelen? In deze aflevering onderzoek ik de kracht én de grenzen van taal. Waarom spreken we vaak met meer dan alleen woorden? Wat betekenen stiltes, blikken, en wat wordt er eigenlijk niet gezegd in gesprekken, in de liefde, of in de politiek?

Ik neem je mee langs wetenschappelijke inzichten over non-verbale communicatie én langs spirituele begrippen zoals svadharma, dharma, prajna, daiva en yoga – woorden die in het Westen moeilijk te vertalen zijn, maar zoveel zeggen over ons mens-zijn.

En uiteindelijk: wat als waarheid zich juist daar openbaart… waar woorden tekortschieten?

Welkom bij deze aflevering waarin we samen duiken in de helende kracht van de Gayatri Mantra.

De Gayatri Mantra is veel meer dan een spirituele tekst – het is een levend licht dat je helpt om terug te keren naar je essentie. In een wereld vol prikkels, stress en druk om te presteren, biedt deze mantra een weg naar innerlijke rust, kracht en helderheid.

In deze aflevering ontdek je hoe de Gayatri Mantra niet alleen je mentale balans ondersteunt, maar ook bijdraagt aan het verminderen van stressgerelateerde klachten en levensstijlziekten. Je hoort hoe het contact met je innerlijke licht leidt tot een positiever zelfbeeld, meer zelfzorg, en een leven dat niet gedreven wordt door angst of externe goedkeuring – maar gedragen wordt door vertrouwen van binnenuit.

We verkennen ook hoe deze eeuwenoude mantra een tegenwicht biedt aan de moderne overlevingsmodus, en een uitnodiging vormt om je leven ten volle te leven – met hart, ziel én gezondheid.

In deze aflevering gaan we nogmaals in op het onderscheidtussen śoka (spirituele of existentiële duisternis) en depressie. We kijken ook naar een derde vorm van duisternis: het verlies van het contact met je eigendharma (je eigen taak, plicht en authenticiteit). Hoewel deze drie vormen van duisternis voor een deel op elkaar lijken, zijn er ook grote verschillen. Het zijn alle drie verschillende processen en dat is belangrijk omdat de interventies/therapieën verschillend zijn.

We duiken in het begrip śoka — een diepe droefheid die inklassieke teksten als de Bhagavad Gita en de Yoga Vasiṣṭha geen afwijking is, maareen poort tot innerlijke transformatie. Hoe verhoudt śoka zich tot klinische depressie? En wat gebeurt er als deze droefheid samenvalt met een leven dat van zijn dharma is afgedwaald? We gaan ook diep in op de verschillende vormen van ondersteuning en therapie.

In deze podcast kijken we naar de diepgaande relatie tussen trilling, geluid en menselijke ontwikkeling verkennen. Alles in het universum is in beweging, in trilling. Hoe beïnvloeden deze trillingen ons bewustzijn, onze emoties en zelfs onze lichamelijke gezondheid? Van de mystieke inzichten van Inayat Khan tot de neurologische effecten van muziek op Parkinson en stotteren – we nemen je mee op een reis door wetenschap, spiritualiteit en de transformerende kracht van geluid.

In deze aflevering duiken we in een thema dat eeuwenoud is, maar vandaag nog steeds actueel: de vrije toegang tot kennis. Dit geld voor alle vormen van kennis, maar in het bijzonder voor spirituele kennis. We onderzoeken historische en hedendaagse voorbeelden van uitsluiting, zoals in yoga-opleidingen waar hoge kosten een drempel kunnen vormen, en staan stil bij de spanning tussen professionalisering en toegankelijkheid. We bespreken ook of je spiritueel werk kan professionaliseren waarom het vragen van geld in spiritueel werk riskant kan zijn en hoe dit kan leiden tot uitsluiting en machtsstructuren.

Welkom bij deze aflevering, waarin we samen op zoek gaan naar de betekenis van spirituele ontwikkeling. Waarom willen mensen zich spiritueel ontwikkelen? En misschien nog belangrijker: wat heeft de wereld daaraan?

We verkennen eeuwenoude wijsheden, zoals het bodhisattva-ideaal en de inspirerende visie van Rabia al-Adawiyya, die leerde dat ware devotie niet draait om angst of beloning, maar om pure liefde voor het goddelijke. Ook kijken we naar de overgang van meditatie naar actie: sahaja dhyāna, de kunst om meditatie niet alleen op een kussen te beoefenen, maar in het dagelijkse leven tot uiting te laten komen.

Als iedereen die het kan, één mens helpt, voedt of onderwijst, zou de wereld er anders uitzien. Maar waarom gebeurt dat niet? En hoe kunnen we spirituele ontwikkeling omzetten in tastbare daden? In deze aflevering duiken we dieper in deze vragen en zoeken we naar antwoorden die zowel inspirerend als praktisch zijn.

Blijf luisteren en laat je meenemen in een gesprek over bewustwording, mededogen en de kracht van kleine daden.

Plekken waar we leven en werken hebben een eigen energieveld dat invloed op ons welzijn en balans heeft. Vaak zijn we ons daar niet bewust van, maar we kunnen leren deze energie te voelen en zelfs te beïnvloeden. Hoe verandert een ruimte door de manier waarop we haar gebruiken? Wat gebeurt er als je zelf van omgeving verandert? In deze aflevering onderzoeken we de subtiele, maar krachtige energieën van plaatsen en hoe je die bewust kunt inzetten voor meer harmonie en welzijn.

In deze aflevering duiken we in een emotie die vaak verkeerd begrepen wordt: śoka, een diepe droefheid die niet bedoeld is om ons te breken, maar om ons te transformeren. We verkennen hoe deze smart een poort kan zijn naar innerlijke groei aan de hand van vier klassieke verhalen—de Bhagavad Gita, de Yoga Vasishtha, de Shanti Parva en Sri Aurobindo’s Savitri.

Daarnaast deel ik mijn eigen ervaring met śoka en hoe deze fase van diepe twijfel en existentiële vragen mij niet verzwakte, maar juist op weg hielp naar een leven van ontdekking en verdieping.

Herken je deze gevoelens? Voel je vrij om te luisteren en contact op te nemen.

Dharma is de kracht die de wereld ondersteunt, maar wat gebeurt er als dharma wordt geschonden? In deze aflevering duiken we in de grote epen van India—de Rāmāyaṇa, de Mahābhārata en het Śrīmad Bhāgavatam—en ontdekken we hoe dharma telkens weer in gevaar komt en hoe de kosmos ingrijpt om het evenwicht te herstellen. Van Ravana’s hoogmoed en de grote oorlog van Kurukshetra tot de subtiele dreiging van Kali in de Kali-yuga. Hoe werkt deze kosmische correctie, en wat betekent dat voor ons leven vandaag? Luister mee en ontdek de diepere betekenis van dharma als de dragende kracht van de schepping.

Een Nieuwe Manier om de Bhagavad Gita te Bestuderen

Vroeger kwamen we samen in satsangs, lazen dikke boeken en doken diep in de teksten van de Bhagavad Gita. We bespraken inzichten, wisselden ervaringen uit en mediteerden samen. Dat was de manier van studeren – langzaam, diepgaand en in direct contact met elkaar.

Maar de wereld is veranderd. Nu gaat alles sneller en gevarieerder. Online studies bieden korte video’s, podcasts en teksten die je flexibel kunt bekijken en beluisteren. Onze nieuwe online studieopzet brengt het beste van beide werelden samen: de diepgang van oude leermethoden in een modern jasje. We behandelen kleine fragmenten, één of twee thema’s per keer en werken met reflectievragen om de wijsheid van deGita écht toe te passen in je dagelijks leven.

Benieuwd hoe deze nieuwe manier van studeren jou kan helpen om deBhagavad Gita dieper te ervaren? Luister nu!

In deze aflevering verkennen we hoe de Bhagavad Gita ons inspireert om licht te brengen in een wereld die vaak wordt overschaduwd door duisternis. Hoewel het soms lijkt alsof duisternis steeds meer terrein wint, herinnert de Gita ons eraan dat het innerlijke licht nooit zal doven.

Er is een bijzondere manier waarop de Bhagavad Gita kennis en inzicht biedt. Het gaat niet alleen om kennis en inzicht, maar ook om het belang van het innerlijke motief waarmee we de dingen dien die wij doen. Het gaat veel verder dan de uiterlijke vorm. Een prachtige les uit hoofdstuk 9 (IX, 26-27), waarin wordt benadrukt dat het niet gaat om grote of kleine dingen, maar om de intentie en innerlijke houding waarmee we handelen.

Ontdek hoe een eenvoudig gebaar, zoals het aanbieden van een blaadje, een bloemetje, wat water of een vrucht, een licht kan brengen. Het gaat er niet om of het groot of klein is wat je doet of geeft. Het gaat om de zuiverheid van de innerlijke houding.

Laat je inspireren en weet dat je altijd licht kunt brengen.

Welkom bij deze inspirerende aflevering over de kracht en schoonheid van de Gāyatrī Mantra!

In een wereld waarin we vaak stilstaan bij wat niet goed gaat, waar onze uitdagingen en zorgen centraal staan, brengt de Gāyatrī Mantra een heel ander perspectief. Deze mantra richt zich niet op hulp van buitenaf, maar nodigt je uit om direct in contact te komen met je innerlijke licht en kracht.

De Gāyatrī werkt op drie niveaus:

Maar het bijzondere van de Gāyatrī Mantra is dat haar werking verder reikt dan alleen persoonlijke groei. Het kan je helpen bij het verbeteren van je fysieke en mentale gezondheid, en heeft ook impact op grotere domeinen zoals onderwijs en economie. Denk aan:

De Gāyatrī Mantra is universeel – een hulpmiddel voor alle mensen, alle culturen en alle tijden. Het is een krachtig instrument dat je helpt om vanuit licht en kracht je leven volledig te leven.

Luister mee en ontdek hoe de Gāyatrī jouw leven en de wereld om je heen kan transformeren. 🌟

In deze aflevering duiken we in een fascinerend thema: het verschil tussen cognitieve kennis en de diepere, ervaringsgerichte kennis die ontstaat via nididhyasana – een vorm van contemplatieve meditatie.

Veel mensen kennen het gevoel dat ze iets ‘weten’ omdat ze het hebben gelezen, gehoord, of begrepen met hun verstand. Dit noemen we cognitieve kennis. Het is informatie die je bewust kunt oproepen, zoals hoe je een recept volgt of een concept uitlegt aan een vriend. Maar wist je dat er een andere vorm van kennis is, die dieper gaat dan het verstand en je hele wezen raakt? Dat is waar nididhyasana in beeld komt.

Nididhyasana is een term uit de Vedische traditie, die verwijst naar een vorm van diepe reflectie of meditatie. Het doel is om een bepaald inzicht – bijvoorbeeld de waarheid over jezelf of de werkelijkheid – niet alleen mentaal te begrijpen, maar het te laten bezinken in je hart en lichaam, zodat het deel wordt van wie je bent. Het is alsof je niet alleen een kaart van een gebied bestudeert, maar het gebied zelf verkent en ervaart.

Wat als je leven meer zou kunnen zijn dan overleven of doorgaan op de automatische piloot? In deze aflevering duiken we in de kracht van een retraite als een manier om je leven opnieuw vorm te geven.

We leggen de focus op drie cruciale aspecten:
1️⃣ Preventie voor je gezondheid: Een retraite helpt je stress te verminderen, geeft je mentale rust en voorkomt dat je fysieke en emotionele balans verder uit evenwicht raakt.
2️⃣ De volgende stap in je leven: Is dit het pad dat je echt wilt bewandelen? Of wacht er iets anders op je? Een retraite biedt de stilte en helderheid die je nodig hebt om deze vragen te beantwoorden.
3️⃣ Ontdekken wat er nog meer mogelijk is: Vaak liggen er onbenutte kansen en mogelijkheden in je leven. Tijdens een retraite krijg je de ruimte om deze te zien en de kracht om ze te omarmen.

Gun jezelf deze kans om stil te staan, te reflecteren en je toekomst met vertrouwen tegemoet te treden.

Samadhi betekent 'samenbrengen' of 'vereniging'. Het is een diepgaande staat van meditatie waarin het individuele en kosmische bewustzijn met elkaar versmelten. Er zijn talloze zienswijzen over wat Samadhi precies inhoudt, maar het uiteindelijke doel blijft hetzelfde: een staat van volledige absorptie en eenheid.

Toch kan het idee van Samadhi intimiderend overkomen. Door het als 'moeilijk' te beschouwen, maken we het juist moeilijker om deze staat te bereiken. Ramana Maharishi, een van de grootste wijzen van de moderne tijd, wees ons op de Tripura Rahasya, een bijna vergeten geschrift dat ons veel te vertellen heeft over Samadhi. Dit werk laat zien dat deze ultieme staat van zijn dichterbij is dan je denkt – een inzicht dat zowel inspirerend als bevrijdend is.

In deze podcast bespreken we de lessen van de Tripura Rahasya, wat Samadhi werkelijk betekent, en hoe je dit in je eigen leven kunt benaderen. Het is dichterbij dan je denkt !

Meditatie is niet alleen een spirituele discipline; het is een levensstijl. Maar hoe integreer je nieuwe technieken zonder je vertrouwde methode los te laten? In deze podcast duiken we in: 

Verdieping en verfijning: Ontdek hoe je nieuwe meditatietechnieken kunt inzetten om je huidige methode te verrijken en te verfijnen. 

Specifieke doeleinden: Net zoals je verschillend gereedschap gebruikt voor verschillende klussen, kun je specifieke technieken toepassen afhankelijk van de situatie of behoefte.  Meditatie als levensstijl: Leer hoe verschillende methoden harmonieus naast elkaar kunnen bestaan, zodat je in elke situatie de juiste techniek kunt gebruiken. 

Blijf kunt je eigen meditatiemethode prima blijven gebruiken terwijl je ontdekt hoe je met nieuwe technieken je meditatie kunt verdiepen en verfijnen en hoe je bepaalde technieken voor specifieke toepassingen kunt gebruiken.

Welkom bij deze aflevering van onze podcast! Vandaag duiken we in een eeuwenoud concept dat door verschillende tradities wereldwijd is omarmd: de Elementenleer. Deze leer biedt een diepgaand inzicht in de samenhang van de schepping als geheel en de balans die daarin aanwezig is. Niet alleen laat het ons de kosmos beter begrijpen, maar het biedt ook handvatten om naar gezondheid en ziekte te kijken.

In onze moderne samenleving heeft de wetenschap veel van deze taken overgenomen. Maar waar de wetenschap vaak een versplinterd beeld geeft—een verzameling eilanden, ieder met hun eigen taal en visie—biedt de Elementenleer juist een allesomvattend kader. Het helpt ons om verschillende facetten van de werkelijkheid weer als één geheel te zien en te begrijpen wat echte harmonie en balans betekenen.

Blijf luisteren en ontdek hoe de oude wijsheid van de Elementenleer ons kan helpen om de wereld, onze gezondheid en onszelf op een diepere manier te begrijpen!

Welkom bij deze aflevering van onze podcast! Vandaag hebben we een bijzonder interview met Bidja, een Surinaamse vrouw die al jarenlang met liefde voor anderen kookt. Voor haar is de keuken veel meer dan alleen een plek om gerechten te bereiden—het is haar veilige plek, waar ze niet alleen kookt maar ook mensen ontvangt en ontmoet. In haar keuken vinden mooie gesprekken plaats, maar ook soms wat zwaardere. Eén van haar meest memorabele uitspraken is: "Koken is voor mij de veiligste manier van geven." Wat Bidja hiermee bedoelt, ontdekken we vandaag. We gaan met haar in gesprek over hoe ze door koken niet alleen voeding geeft, maar ook liefde, veiligheid en verbinding.

Welkom bij deze podcast, geïnspireerd door een bijzondere mail die ons aan het denken heeft gezet over het vinden van je eigen dharma – je plicht, taak, of levensbestemming. De Bhagavad Gita bespreekt dharma uitgebreid, terwijl teksten zoals de Yoga Vasishtha weer andere inzichten bieden. Maar hoe verhouden deze verschillende perspectieven zich tot elkaar?

In onze tijd, waarin we vaak egocentrisch gericht zijn, verwarren we dharma soms met alleen datgene waar we goed in zijn of zin in hebben. Maar er is meer. De Mahabharata bevat een fascinerende passage over koningschap en het belang van de 'witte parasol'. Wat betekent het om niet alleen je talenten te ontdekken, maar ook je ‘witte parasol’ te vinden? Nieuwsgierig? Duik met ons mee in deze boeiende aflevering.

In deze podcast bespreek ik de herstart van de studiebijeenkomsten over Savitri. Eerder hebben we geprobeerd deze studie via Zoom te doen, maar dat werkte niet helemaal naar wens. Savitri is een complex boek, en ook de Engelse taal kan soms uitdagend zijn. We gaan nu opnieuw beginnen, maar dit keer in een andere vorm. We starten met een fysieke studiedag op de Cynham, gevolgd door negen Zoom-bijeenkomsten. Daarnaast lanceren we een digitale leeromgeving waar je de teksten kunt vinden, samen met aanvullende informatie. Wat misschien wel het allerbelangrijkste is: we zullen ook ingesproken audiobestanden beschikbaar maken, zodat je de teksten kunt beluisteren. Dit helpt niet alleen bij het studeren, maar kan ook gebruikt worden tijdens meditatie.

In deze aflevering duiken we dieper in het begrip ‘onvoorwaardelijk’, een kernprincipe dat Maartje van Hooft ervaart binnen zowel yoga als het Shingon Boeddhisme. Voor haar is dit één van de meest essentiële thema’s die zowel haar spirituele als dagelijkse leven beïnvloeden. Maar wat betekent ‘onvoorwaardelijk’ precies in deze context? En hoe kan je dit principe inzetten om meer rust en harmonie te vinden in je eigen leven?

In deze podcast neemt Maartje je mee op een inspirerende reis door haar persoonlijke inzichten en ervaringen. Ontdek hoe de wijsheden van yoga en het Boeddhisme elkaar versterken, en hoe je deze kunt integreren in je dagelijkse routines om dieper verbonden te raken met jezelf en je omgeving.

In deze aflevering duiken we in de fascinerende wereld van yoga en Boeddhisme door de ogen van Maartje van Hooft. Op jonge leeftijd vond ze haar weg naar het Okido Yoga Dojo in Laren, en vanaf dat moment heeft haar reis haar naar bijzondere plekken gebracht, van een Japans yogacentrum in Milaan tot een Boeddhistische tempeltraining in Japan. In dit eerste deel van ons interview vertelt Maartje over de diepe verbinding tussen yoga en het Shingon Boeddhisme, en wat haar zo aantrekt in deze levensfilosofie. Luister mee naar haar inspirerende verhaal en ontdek hoe deze twee spirituele stromingen haar leven hebben gevormd. Het tweede deel volgt in een latere aflevering, dus blijf op de hoogte!

Heb je je ooit afgevraagd waarom het zo lastig is om spirituele wetten in je dagelijkse leven toe te passen, zelfs als je er veel over hebt gelezen of gehoord? Je bent niet de enige. Spirituele wetten zijn fascinerend en trekken de aandacht van velen, maar het blijft een uitdaging om ze écht praktisch te maken.

In onze nieuwste podcastaflevering duiken we diep in dit onderwerp. We bespreken waarom het soms moeilijk is om deze eeuwenoude wijsheden in de praktijk te brengen en wat je kunt doen om ze tot leven te laten komen. We gaan terug naar een tijd waarin mensen samenkwamen om deze wetten te bestuderen, elkaars inzichten te delen, en zo de brug sloegen van theorie naar praktijk.

Ontdek hoe je deze krachtige methode ook vandaag de dag kunt toepassen en leer van de ervaringen van anderen.

Mis het niet! Abonneer je nu op onze podcast en laat je inspireren. 🌟

Kennis is voor ons heel belangrijk. Ons onderwijs is er helemaal op gericht en kennis is een sleutel tot zelfstandigheid en maakt dat je zelf beslissingen kunt nemen. Echter, als we maar een klein beetje kennis hebben, komen we al snel tot conclusies en eindoordelen, terwijl er nog zoveel meer te ontdekken valt. Vaak proberen we één verklaring voor iets te vinden, terwijl de werkelijkheid vaak veel complexer is.

Meditatie en kennis kunnen elkaar versterken: meditatie gaat uit van een neutrale positie en komt niet snel tot een conclusie of aanname. Meditatie nodigt uit om verder en dieper te kijken. Dat helpt je om meer en vaak andere kennis te krijgen dan die je door directe waarneming, gevolgtrekking, aanname en redenatie kunt krijgen. Over hoe kennis en meditatie elkaar kunnen versterken gaat deze podcast over.

In deze aflevering bespreken we het verhaal van iemand die veel stress ervaart op zijn werk. Ondanks een baanwisseling blijven de problemen aanhouden, wat leidt tot lichamelijke en geestelijke klachten. We duiken dieper in hoe belangrijk het is om goed naar jezelf te luisteren en de wortel van het probleem te ontdekken, zelfs als je een mooie baan hebt. We onderzoeken situaties waarin stress minder is en waar je je op je gemak voelt, en waarom dit cruciale signalen zijn. Ook al heb je een goede opleiding en verdien je voldoende, het kan zijn dat je niet op de juiste plek zit om tot bloei te komen. Dit belangrijke thema wordt uitgebreid besproken in deze podcast.

In onze nieuwste podcast verkennen we de unieke leerweg van Filosofie en Meditatie voor Mentoren. We leven in een bijzondere tijd, een tijd van grote veranderingen die ons steeds meer terugwerpen op onszelf. In deze turbulente periode zoeken velen van ons naar richting en betekenis, en vinden daarbij inspiratie in oude filosofieën uit zowel het Oosten als het Westen.

De oude filosofieën hebben ons veel te bieden. Ze bevatten tijdloze kennis en inzichten die vandaag de dag nog steeds relevant zijn. Er is een diepe gemeenschappelijkheid en eenheid in te ontdekken, die ons kan helpen onze weg te vinden en een hoger bewustzijn te bereiken. Deze leerweg is speciaal ontworpen voor degenen die al ervaring hebben op het spirituele pad en die een diepere verdieping zoeken in hun spirituele discipline.

In onze podcast zullen we ingaan op de inhoud van deze leerweg, de filosofieën en meditatietechnieken die aan bod komen, en hoe deze kennis kan worden toegepast in het dagelijkse leven.

Luister mee en ontdek hoe je jezelf en anderen kunt inspireren en begeleiden op een pad van zingeving en hoger bewustzijn. Deze podcast is een must voor iedereen die geïnteresseerd is in de diepere lagen van filosofie en meditatie en die een rol wil spelen als mentor in deze snel veranderende wereld.

Wij hebben geleerd dat kennis ons 'lineair' en hiërarchisch wordt aangeboden. We beginnen bij het begin en worden stap voor stap verder geleid in de kennis. Maar de oude geschriften gebruiken naast deze methode ook andere. Vaak zit de kennis verspreid in de tekst en beginnen ze helemaal niet bij het begin. Je moet als het ware de kennis die op verschillende plaatsen te vinden is, bij elkaar leggen en er vervolgens zelf een verhaal van maken. Hoe dit werkt, daar gaat deze podcast over.

Niet veel mensen weten dat de Stichting Filosofie en Meditatie een schatkamer heeft. Het zijn de archieven waar meer dan 29 jaar studies, cursussen, blogs, video's en podcasts liggen opgeslagen. We hebben de Leerweg Filosofie en Meditatie vernieuwd een aangepast aan onze huidige tijd, en hebben rondgekeken in de schatkamer. Wat ligt daar veel prachtig materiaal. Moeilijk om een keuze te maken wat we moeten opnemen in de nieuwe Leerweg. Daar gaat deze podcast over.

In deze podcast wordt je meegenomen op een reis door de verschillende lagen van vragen en antwoorden binnen de spirituele traditie. We verkennen de vragen die ons aanzetten tot nadenken en de antwoorden die ons uitnodigen om nog dieper te graven. Dit zijn geen antwoorden die een einde maken aan onze zoektocht, maar juist antwoorden die nieuwe vragen oproepen en onze nieuwsgierigheid aanwakkeren.

Er zijn verschillende vormen van antwoorden:

Antwoorden die uitnodigen tot vragen: Ontdek hoe sommige antwoorden ons stimuleren om verder te denken en nieuwe vragen te stellen.

Antwoorden die zekerheid bieden: Leer over de antwoorden die twijfels wegnemen en ons een gevoel van zekerheid geven.

Antwoorden die kennis overdragen: Herinneringen en inzichten die je herkent en integreert in je eigen leven

Antwoorden die bevestigen: Begrijp hoe ware kennis wordt geïntegreerd in ons wezen, waardoor we er één mee worden.

De schoonheid van voortdurende dialoog: Soms stellen we vragen en geven we antwoorden niet omdat we iets niet begrijpen, maar omdat het simpelweg prachtig is om steeds weer over te spreken en te luisteren.

Deze podcast gaat over het schrijven van blogs! Als je geïnteresseerd bent in spirituele of persoonlijke ontwikkeling, ben je vast vaak op zoek naar de juiste teksten, inspirerende mensen en waardevolle cursussen of retraites. Maar het is net zo belangrijk om deze kennis om te zetten in je dagelijks leven. Het delen van je eigen ervaringen is daarbij essentieel.

Je eigen verhalen en inzichten zijn namelijk ontzettend waardevol. Ze zijn gebaseerd op jouw eigen belevingen, en dat maakt ze gezaghebbend en inspirerend voor anderen. Het mooie is dat het delen van deze ervaringen niet moeilijk hoeft te zijn. Je hoeft geen uitgebreide kennis van spirituele geschriften te hebben; jouw persoonlijke ervaringen en hoe je die hebt toegepast, zijn meer dan genoeg.

In deze podcast duiken we dieper in hoe je jouw ervaringen kunt omzetten in inspirerende blogs. We laten zien hoe je jouw unieke reis kunt delen met de wereld en anderen kunt motiveren. Luister mee en ontdek hoe eenvoudig en krachtig het kan zijn om jouw verhaal te vertellen.

In de oude geschriften wordt maar weinig gezegd over de 'vrije wil', maar daarentegen wordt er veel gesproken over 'vrijheid' en hoe deze is te verkrijgen. Het is verstandig om af en toe eens na te denken over hoe 'vrij' je eigenlijk bent. Je denk natuurlijk dat je zelf heel veel keuzes maakt, maar in hoeverre wij deze eigenlijk 'vrij'?

In deze podcast word je uitgenodigd om zelf eens over de begrippen 'vrije wil' en 'vrijheid' na te gaan denken.

In deze podcast deel ik een bijzondere ervaring uit de retraite Koken met Rumi. In de keuken vindt een bijzonder proces plaats: er wordt niet alleen voedsel voor ons lichaam gemaakt, maar ook voedsel voor onze geest en ziel. Het 'magische kruid' is de zuivere, liefdevolle aandacht. Hoe dit werkt en hoe dit in je maaltijd terecht komt, daar gaat deze podcast over.

Spiritueel onderzoek is belangrijk. Veel spirituele tradities eren geschriften en benadrukken het belang van continu onderzoek. Vaak denken we dat we hiervoor veel oude boeken en commentaren moeten bestuderen, maar het proces begint gemakkelijker dan je denkt. De eerste pijler is al eerder besproken in een podcast. Deze pijler is het ‘innemen van een neutrale positie’. Dit zorgt ervoor dat we een open geest hebben en nieuwe inzichten en ideeën kunnen onderzoeken. Deze podcast gaat over de tweede pijler: ben je in staat om te ontvangen? Vaak zijn we op zoek naar kennis en leraren die ons kunnen helpen met nieuwe kennis, maar het begint eigenlijk anders. Kunnen wij ontvangen? Dat betekent dat we niet helemaal ‘vol’ zitten met ideeën en meningen, maar eens op een nieuwe manier kunnen kijken naar onze diepste wensen en verlangens. Dan zijn we in staat om nieuwe kennis te ontvangen en te bestuderen. Het is verstandig om te kijken hoe het gaat met dit kunnen ontvangen en hoe wij ons in een positie kunnen brengen om hulp te kunnen ontvangen en die te volgen. Pas dan kun je ontdekken of deze hulp je ook werkelijk helpt op je weg.

Binnen de Stichting Filosofie en Meditatie zijn we al bijna 30 jaar op zoek naar de universele verbindingen tussen verschillende grote religies en levensfilosofieën. Wat delen ze? En belangrijker nog, wat kunnen we ervan leren voor ons dagelijks leven?

Een van de meest fascinerende ontdekkingen die we hebben gedaan, komt uit de wereld van de Upanishads, oude Indiase geschriften. Deze geschriften introduceren ons in de wereld van 'vidya's' - kennis die niet enkel in woorden te vinden is, maar die we kunnen ontdekken voorbij de oppervlaktebetekenis. Het leren van deze kennis verandert niet alleen ons perspectief, maar ook ons leven zelf.

Vidya's nodigen ons uit om niet slechts naar antwoorden te zoeken, maar om vanuit een neutrale en diepgaande positie te observeren. Ze openbaren dat er altijd een verhaal is achter het verhaal - een diepere laag van begrip die ons uitnodigt tot introspectie en groei.

Ik nodig jullie allemaal uit om deel te nemen aan deze verkenningstocht. Laten we samen duiken in de rijkdom van menselijke wijsheid en samen ontdekken wat het betekent om echt te leven.

In verschillende spirituele tradities, waaronder die van de Perzische dichter Rumi en de zenmeester Dogen, nam de keuken een hele speciale plaats in. Ook in de retraitecentra van de Stichting Filosofie en Meditatie is de keuken een bijzondere plek. Hier wordt hij wel de 'Tempel der Herinneringen' genoemd. We kregen de vraag: 'waarom de Tempel der Herinneringen?' Smaak en geur vormen je oudste herinneringen en in de keuken komen deze herinneringen weer tot leven en je creëert er ook weer nieuwe herinneringen. In deze podcast wordt dieper ingegaan op de bijzondere plaats van de keuken in retraitecentra.

De Bhagavad Gita zit vol met kennis die je in je leven kan gebruiken. Echter, er zijn ook de vragen van Arjuna. Als je kijkt naar de vragen van Arjuna in het eerste deel van de Gita (de eerste zes hoofdstukken) dan zie je dat het niet alleen gaat over het geven van kennis, maar vooral om het wegnemen van twijfel die bij Arjuna zit.

Antwoorden moeten in overeenstemming zijn met de staat en situatie van degene die vraagt. Antwoorden onderzoeken, zonder rekening te houden met de staat en situatie van de vraagsteller, is bij spiritueel onderzoek niet erg zinvol. Over hoe dit in de Bhagavad Gita is verwoord, gaat deze podcast.

In deze podcast wordt het nieuwe boek van Mehdi Jiwa 'Gouden Regels om te Leven' gepresenteerd. Gouden Regels zijn eigenlijk de 'verdwijnpunten' waarin vidya's in oplossen. Vidya's is kennis die niet direct in de woorden te vinden is. Je kan 'achter' de woorden komen, door niet te streven naar antwoorden en verklaringen, maar door te blijven 'dobberen' op je vragen en te leren je vragen te leven i.p.v. naar antwoorden te zoeken.

Toch verdwijnen de vidya's op een gegeven moment. Ze verdwijnen in een soort 'verdwijnpunten' die we Gouden Regels kunnen noemen. Gouden Regels zijn tijdloos, cultuurloos en van alle mensen. Je moet ze leven en ze vormen het fundament van je leven.

Iedereen kent langzamerhand wel het begrip yoga en velen doen aan yoga. Maar wat betekent yoga eigenlijk? Er zijn verschillende definities en er de moderne zijn vooral gericht op innerlijke balans en gezondheid. Yoga is 'goed' voor je.

De Bhagavad Gita hanteert een andere definitie die niet primair gericht is op je eigen welzijn. Yoga is een centraal thema in de Bhagavad Gita, maar werkt hem niet uit als systeem. De Bhagavad Gita nodigt je uit om een yogi te worden. De Bhagavad Gita hanteert een eigen, unieke definitie van het begrip yoga. Wat is de relatie tussen yoga en het worden van yogi? Daar gaat deze podcast dieper op in.

Tegenwoordig kunnen we heel veel spirituele geschriften uit Oost en West bestuderen. Er zijn zoveel teksten dat je gemakkelijk kan verdwalen. Hoe moet je deze geschriften u bestuderen?

Meestal benaderen we de teksten als leerboeken en proberen de kennis te ontdekken die in te tekst te vinden is. Dat is natuurlijk prima, maar er is meer te ontdekken. In een oud Indiaas geschrift, de Yoga Vasishtha, zitten heel veel mythologische verhalen en onderricht, maar als je de zes boeken als geheel bekijkt, zie ook dat er een ontwikkeling is van de vragen. De jonge prins Râma stelt vragen, maar zij veranderen van karakter tijdens het werk. Daar gaat deze podcast over.

Meditatie wordt veel gebruikt om rust en stilte te creëren in je geest. Het helpt je om je energiehuishouding op orde te krijgen en te houden. Maar meditatie heeft nog veel meer te bieden: het kan goed gebruikt worden in het onderwijs, niet alleen voor stress coping, maar ook om echt te luisteren naar je zelf en vandaar uit je keuzes te maken en je minder te laten beïnvloeden door wat anderen denken en zeggen. Ook binnen de psychologie kan het goede functie vervullen, zeker als het gaat om met traumata om te gaan. Verder heeft het veel te bieden bij de coaching van mensen en bij loopbaanontwikkeling. En we mogen niet vergeten de rol van meditatie in de preventieve geneeskunde. Over deze toepassingen gaat deze podcast.

Er zijn verschillende vormen van meditatie: de concentratiemeditatie, de inzichtmeditatie en de hartmeditatie. Hoewel drie verschillende vormen, is er maar één meditatie. De drie vormen benadrukken verschillende aspecten van de meditatie, maar uiteindelijk gaat het over één meditatie.

De concentratiemethoden zijn bij steeds meer mensen bekend en worden breed gebruikt voor het verstillen van je gedachten en gevoelens, het verbeteren van je energie en het kunnen omgaan met stress. De andere twee methoden zijn minder bekend, maar hebben een groot potentieel. Ze verdienen een plaats in onze maatschappij en kunnen helpen dat we dieper gaan kijken en luisteren en voorzichtig zijn met te snelle conclusies en meningen. Ze nodigen uit om op een andere manier naar de wereld te gaan kijken. Deze podcast gaat over deze drie vormen van meditatie en hoe ze te gebruiken.

De Bhagavad Gita inspireert nog steeds heel veel mensen uit Oost en West. Het is één van de meest populaire spirituele geschriften. Maar er staan passages in die veel vragen oproepen. M.n. het beeld dat over de vrouw en over de kasten wordt geschetst in het eerste hoofdstuk. Dat is niet meer van onze tijd. Maar waarom staat dit stuk in de Bhagavad Gita? Misschien gaat het er niet om wat er letterlijk staat, maar heeft het een andere reden. Daar gaat deze podcast over.

Wij zijn één van de eerste generaties die toegang hebben tot spirituele geschriften uit Oost en West. Maar hoe moet je deze geschriften nu bestuderen? Er zit veel kennis in deze geschriften, deels verborgen, maar we moeten niet vergeten dat deze geschriften ook werken als 'spiegel'. Het is niet zo eenvoudig om iets nieuws te leren. We willen meestal horen wat we al weten of wat we vinden. Deze podcast gaat over de spiegel die de geschriften zijn en hoe we in contact kunnen komen met 'nieuwe' kennis.

Om de veelal verborgen kennis in de oude geschriften te ontdekken, moeten we op een andere manier gaan denken. We hebben nieuwe methoden van studie nodig en moeten zelf op onderzoek uitgaan en minder achter allerlei mensen aanlopen. We kunnen van hun ervaring veel leren, maar uiteindelijk gaat het om je eigen onderzoek. We moeten voorbij het cognitieve denken komen en dat kan ook. Eén van de kernbegrippen van het 'Nieuwe Leren' is het kunnen innemen van de 'neutrale positie' waar we niet meteen meningen en conclusies hebben, maar stil kunnen blijven kijken en de kennis kunnen ontdekken die voorbij de woorden ligt. Daar gaat deze Podcast over.

Wij zijn 'sleutelgatkijkers': we zien een klein stukje van de werkelijkheid en hebben overal een mening over alsof het overzicht over een situatie hebben. In een aantal geschriften, waaronder de Mahabharata zitten verhalen die helemaal verspreid zitten in het boek. Steeds weer zie je nieuwe aspecten en merk je hoe gemakkelijk je op het verkeerde been gezet wordt. Er is steeds weer een verhaal achter het verhaal dat je nieuwe inzichten geeft en uitnodigt om niet voorbarig conclusies te trekken.

Intelligentie staat in hoog aanzien, maar wat is het eigenlijk? in de oude tijden waren intelligentie en creativiteit nauw met elkaar verbonden. Het was een kracht of macht die in de schepping aanwezig was en waarmee je contact kon maken. Nu zien we intelligentie en creativiteit als gescheiden zaken en meer als eigenschappen van een individu. In deze Podcast hoor je een pleidooi om op een andere manier naar intelligentie en creativiteit te kijken en het veel meer als één geheel te zien.

Het is een mysterieuze zin: 'alleen de slang kent zijn eigen voeten'. Hij komt uit een oud Indiaas geschrift, de Yoga Vasishtha. Je kan denken dat een slang geen voeten heeft, maar in deze podcast zal je horen dat er in deze zin een boodschap zit die je goed kan gebruiken in je leven.

Welkom bij onze nieuwste aflevering waarin we duiken in de mystieke wereld van retraites.

Heb jij je ooit afgevraagd waarom een retraite meer is dan gewoon een vakantie? Velen van ons hebben het voorrecht gehad om zo'n ervaring te beleven, maar wat onderscheidt het echt van een doorsnee vakantie?

Ontdek de magische 'R'-factor en de kunst van het naar binnen keren. Terwijl vakanties ons vaak naar externe avonturen en rustplekken leiden, biedt een retraite een veilige haven om in onze 'eigen spiegel' te kijken.

Met elementen van rust, liefdevolle zorg, ontmoeting en diepe reflectie, gaat deze podcast dieper in op wat een retraite zo uniek maakt.

Steeds meer mensen mediteren, dat is verheugend. Veel mensen die nu al lang mediteren, hebben voor een groot deel zelf de weg moeten zoeken waar je meditatie voor kan gebruiken in je leven. Nu zijn er gelukkig vele manieren om de meditatie te leren.

In deze podcast worden een aantal toepassingen van de meditatie besproken.

In dit derde en laatste deel van ‘Woorden van de wijzen: sleutels voor de nieuwe tijd’ gaan we in op een bijzondere aanwijzing: ‘onthechting’. Wat wordt hiermee bedoeld? Hoe kan ‘onthechting’ nu een sleutel zijn voor de problemen en uitdagingen die ons omringen?

Het woord dat in de Indiase traditie gebruikt wordt, is vairâgya. Het wordt vaak vertaald met ‘onthechting’, maar de wortel van het woord gaat verder: het betekent ook ‘ontkleuring’ Het wijst je de weg naar wat écht belangrijk is in je leven en helpt je om geen genoegen te nemen met iets anders. Samen met continu onderzoek en continue inspanning helpt deze vorm van ‘onthechting’ je om te vertrouwen op je eigen kracht en wordt je minder afhankelijk van andere mensen en situaties.

We leven in een bijzondere tijd. Sinds enkele tientallen jaren is de spiritualiteit in het publieke domein gekomen. We kunnen nu zelf onderzoeken wat spiritualiteit is en wat het ons te zeggen heeft. Steeds minder mensen zijn aangesloten bij een kerk of andere spirituele organisatie en kunnen niet meer blind achter een spirituele leider aanlopen. De vraag is: ‘hebben de oude wijzen iets achter gelaten voor deze tijd zodat wij niet verdwalen in het woud van verschillende religies en levensfilosofieën?’ En ja, dat hebben ze. In deze podcast bespreekt Mehdi Jiwa een belangrijke sleutel: continue inspanning. Je moet leren je kennis te gebruiken en wel in de handelingen van je dagelijkse leven. Dit wordt abhyasa genoemd. Hoe maak je van je dagelijkse handelingen een spirituele discipline? Daar gaat deze podcast over.

We leven in een bijzondere tijd. Sinds enkele tientallen jaren is de spiritualiteit in het publieke domein gekomen. We kunnen nu zelf onderzoeken wat spiritualiteit is en wat het ons te zeggen heeft. Steeds minder mensen zijn aangesloten bij een kerk of andere spirituele organisatie en kunnen niet meer blind achter een spirituele leider aanlopen. De vraag is: ‘hebben de oude wijzen iets achter gelaten voor deze tijd zodat wij niet verdwalen in het woud van verschillende religies en levensfilosofieën?’ En ja, dat hebben ze. In deze podcast bespreekt Mehdi Jiwa een belangrijke sleutel: continu onderzoek. Je moet leren te onderzoeken, je eigen ervaringen op te doen. Dit wordt vicara genoemd, maar er zijn wel enkele spelregels die je in acht moet nemen. Daar gaat deze podcast over.

Burn-out is een groot probleem. Lange tijd hebben we gedacht dat het voornamelijk door werk gerelateerde stress kwam. Tegenwoordig is er steeds meer aandacht voor andere factoren. Er wordt nu gekeken naar je persoonlijke leven en persoonlijkheidsstructuur. Toch is burn-out en gezondheid nog complexer. Waar we vaak aan voorbij gaan is, dat ieder mens een bepaalde ‘eigenheid’ heeft. We hebben er in het Nederlands geen woord voor, maar in de Indiase filosofie wordt het ‘sva-dharma’ genoemd. Dit is je ‘eigen lijn’, je authenticiteit, dat waar je passie ligt en wat helemaal bij je past. We zouden beter naar onszelf moeten luisteren. Als je je sva-dharma volgt, kan je heel veel aan in het leven. Als je ervan afwijkt, is de kans op een burn-out groot. Het is belangrijk om je sva-dharma te vinden en ernaar te luisteren. Daar gaat deze podcast over.

Er zijn veel mensen die in deze roerige tijd steun zoeken bij meditatie of studie van oude filosofische geschriften, zoals de Bhagavad Gita. Er zijn veel vragen wat de juiste methoden van meditatie zijn en welke geschriften wij in het Westen het beste kunnen bestuderen. En natuurlijk welke vertalingen we moeten gebruiken. Het zijn belangrijke vragen, maar er is iets waar we vaak aan voorbij gaan: onze manier van leven, onze manier van naar de wereld kijken en onze eigen ethiek, is ook van groot belang. De oude kennis kan je niet los zien van je manier van leven. We hebben altijd een gekleurde bril op en die maakt dat we bepaalde kennis wel en bepaalde kennis niet tot ons nemen. Deze podcast gaat over ethiek in relatie met meditatie en met studie van de oude geschriften.

Dit is de eerste podcast in de serie 'woorden van de wijzen'. In deze podcast kijken we naar wat de oude wijzen uit de verschillende tradities ons te zeggen hebben voor de grote problemen en uitdagingen van onze tijd. De Stichting Filosofie en Meditatie is al jarenlang op zoek naar de gemeenschappelijke boodschap die in alle grote tradities te vinden is. Hebben zij nog waarde voor onze tijd en kunnen ze ons helpen om beter om te gaan met de problemen en uitdagingen waar wij oplossingen voor moeten vinden? Ik denk het wel. In deze eerste aflevering kijken we naar het begrip dharma. Een oud en complex begrip, maar bijzonder nuttig voor onze tijd. Het kan vertaald worden met 'wet', of 'plicht' of 'ethische regels', maar het is veel meer. Het is ook de orde die de gehele schepping ondersteunt en alles met alles verbindt. Als de dharma in gevaar komt, komt de gehele schepping in gevaar. Als we de dharma beter begrijpen en ons leven meer laten leiden door de dharma, dan leven we in harmonie met onszelf, met anderen en met de gehele natuur. Een buitengewoon actueel thema.

Eén van de grote inspiratiebronnen voor de yoga van handeling is de Bhagavad Gita. In de hoofdstukken 3 t/m 5 wordt deze yoga uitgewerkt. Deze yoga heeft een grote betekenis voor ons functioneren. Wat hoort bij je, wat zijn je talenten en wat heb je te doen in je leven? Waarschijnlijk ken je deze vragen en ben je op zoek naar antwoorden. De yoga van handeling is niet alleen belangrijk voor het individu, maar heeft ook voor je omgeving en uiteindelijk toont het je hoe alles met alles samenhangt. Deze yoga leert je om over je eigen horizon te kijken en toont je hoe je onderdeel bent van een veel groter geheel.

Deze podcast is het tweede deel en kijkt naar wat de Bhagavad Gita ons kan leren over deze mysterieuze weg.

De karma yoga, de yoga van handeling is een populaire yoga. Het gaat over wat je kan doen en hoe je moet of kan handelen. We zijn omringd door grote problemen: oorlog, milieuproblemen, vluchtelingenstromen, economische en politieke instabiliteit. Wat kan je doen? Je kan denken dat je te klein en te zwak bent om echt iets doen, maar dat is niet waar. In de yoga wordt niet gesproeken over 'groot' of 'klein'. Je kan altijd een stap zetten.
De weg van handeling is mysterieus. In deze podcast bespreek ik een ongebruikelijke manier om naar de weg van handeling te kijken. Er is en driedeling in de yoga van handeling te vinden: je bent een individu en je hebt kwaliteiten en talenten die echt bij je horen, maar je leeft ook in een sociale context en op een bepaalde plaats en in een bepaalde tijd. Ook dat heeft invloed op je handelingen en tot slot ben je onderdeel van een grote matrix waar alles en iedereen met elkaar verbonden is. Ook dat heb je een verantwoordelijkheid voor. De podcast is bedoeld als overweging en je moet zelf kijken wat je er wel of niet me kunt. Ik denk dat het je kan helpen om beter te begrijpen wat je wel en niet moet doen in je leven, ook als je geconfronteerd wordt met de grote problemen en uitdagingen van onze tijd.

In dit deel wordt de Yoga van Kennis besproken. Je kunt er op verschillende manieren naar kijken: je kunt het vers voor vers bestuderen, maar je kan ook kijken naar de driedeling die gehanteerd wordt. Het is net als met de muziek: je hebt de noten, maar ook de verschillende thema's die uitgebeeld worden. Deze podcast is geen 'masterclass', het is meer een 'interpretation class' en neemt je mee om op een andere manier dan de gebruikelijke naar dit prachtige hoofdstuk te kijken.